|
IMPP ARCADIUS ET HONORIUS AUGG
395 OLYBRIO ET PROBINO VV CC CONSS
Tenure of western quaestor no.3 begins: Florentinus
W93/3/1. CTh 7.24.1 (Basilio pr.urb. d. 5 March 395 Mediolanum) Quando votis
communibus felix annus aperitur, in una libra auri solidi septuaginta duo
obryziaci principibus offerendi (i.u.l.a. principibus offerendi solidos
septuaginta duos obryziacos Momm.app.) devotionem animo libenti
suscipimus statuentes, ut deinceps sequentibus annis (anni
Momm.app.?) uniuscuiusque sedulitas principibus suis talia
ingerant semper et deferant.
W94/3/2. CTh 8.5.53 (Dextro pr.pr. d. 18 March 395 Mediolanum) Quia comperimus
quosdam animalia publica subtraxisse, ea per inquisitionem mulionum et mancipum
volumus redhiberi, atque ideo per muliones et mancipes, nisi animalia perducta
fuerint, diligenti inquisitioni et plenae cognitioni locus non negetur, et cum
manifesta ratione deprehenderit illicita usurpatione cursum publicum fuisse
vexatum, in quadruplum superductorum (superdictorum Ra) animalium
pretium inferri censemus. Et ne idem etiam in futurum admittatur, praecipimus,
ut, si qui vel (omit vel Ra) per unam mutationem (mutationem
R Iust. notationem T) veredum mulamve aut bovem
superducendum esse crediderit, memoratam fisci viribus multam inferat.
W95/3/3. CTh 16.2.29 (Hierio vicar. Africae d. 23 March 395 Mediolanum/Ravenna)
Quaecumque a parentibus nostris diversis sunt statuta (statuta sunt O)
temporibus, manere inviolata atque incorrupta circa sacrosanctas ecclesias
praecipimus. Nihil igitur a privilegiis immutetur omnibusque (add omnium
Momm.app?), qui ecclesiis serviunt, tuitio deferatur, quia
temporibus nostris addi potius reverentiae (reverentiam O) cupimus quam
ex his quae olim praestita (praestituta EO) sunt immutari.
W96/3/4. CTh 11.28.2 (Dextro pr.pr. d. 24 March 395 Mediolanum) Quingenta
viginti octo milia quadraginta duo iugera, quae Campania provincia iuxta
inspectorum relationem et veterum monumenta chartarum in desertis et squalidis
locis habere dinoscitur, isdem provincialibus concessimus et chartas superfluae
discriptionis (descriptionis V) cremari censemus.
W97/3/5. CTh 9.23.2 (Dextro pr.pr. d. 12 Apr 395 Mediolanum) Cententionalem
tantum nummum in conversatione publica tractari praecipimus maioris pecuniae
figuratione submota. Nullus igitur decarygrum nummum alio audeat commutare,
sciens fisco eandem pecuniam vindicandam, quae in publica potuerit
conversatione deprehendi.
W98/3/6. CTh 15.14.9 (Andromacho pr.urb. d. 21 Apr 395 Mediolanum) Valeat omnis
emancipatio tyrannicis facta temporibus; valeat a dominis concessa libertas;
valeat celebrata et actis quibuslibet inserta donatio; valeat deficientium omne
iudicium; valeat universa venditio; valeant sententiae iudicum (iudicium
V) privatorum - convelli enim iudicium non oportet - quos (quos
Momm. quas V) partium elegit assensus et compromissi poena
constituit; valeant conceptae sollemniter pactiones; valeant scripturae, quibus
aut fides rerum aut ratio probatur aut debitum (debitum Momm. debitu
V); valeant apud quemlibet habitae spontaneae professiones; valeat
deposita super instituenda lite testatio; valeat impetratio iuris communium
liberorum; valeat procuratio scaevis mandata temporibus; datus tutor vel
curator obtineat firmitatem; valeat in sponsam perfecta largitio; doli ac vis
et metus inchoata actio in tempus legitimum perseveret; bonorum admissa
(admissa Goth. amissa V) possessio et affectus adeundae
hereditatis obtineat et interdicti beneficium non amittat; valeat in integrum
restitutionis petitum auxilium; valeat vindicatio ... (add reparatio
Momm.app?) identidem desiderata tribuatur (rursus tribuatur
optata schol. Vat.); locatio et conductio inviolabilem obtineat
firmitatem; interdicti beneficia tempora infausta non mutilent; postulata
inofficiosi actio et immodicarum donationum rescissio petita servetur;
beneficia transacta non titubent; sacramento terminata permaneant; pignoris
atque fiduciae obligatio perseveret. Stent denique omnia, quae in placitum sunt
deducta privatum, nisi aut circumscriptio subveniet (subvenit
Momm.app.) aut vis aut terror ostenditur. Funestorum tantum
consulum nomina iubemus aboleri, ita ut his reverentia in lectione recitantium
tribuatur, qui tunc in Oriente annuos magistratus victuris perpetuo sunt
fascibus auspicati; tempus vero ipsum, ac si non fuerit, aestimetur, si quidem
tunc temporis omissa aliqua praescriptio taciturnitatis etiam de illis, quae
confirmavimus, non possit opponi.
W99/3/7. CTh 8.5.54 (Dextro pr.pr. d. 26 Apr 395 Mediolanum) Meminimus
evectiones illustribus viris (viris R omit T) honori potius quam
usui detulisse. Ne igitur cursus publicus pereat, hac lege sancimus, ne quis
sibi deinceps cursum publicum privatus usurpet, nisi cum aut a nobis evocatur
(evacuatur T) aut a (omit a R) clementiae nostrae
veneratione discedit. Si quis ergo posthac contra vetitum sibi cursum publicum
illicita temeritate praesumpserit, motum in se nostrae mansuetudinis excitabit
(excitavit T). ET CETERA.
W100/3/8. CTh 15.14.10 (Eulogio com.rer.priv. d. 26 Apr 395 Mediolanum) Qui
tyranni Maximi (delete Maximi Momm.app?) secuti iussionem
fundos perpetui iuris non ab ordinariis iudicibus, sed a rationalibus
acceperunt, eorum amissione plectantur atque (eaque Momm.app?) ad
rem privatam denuo revertantur.
W101/3/9. CTh 8.8.5 (Dextro pr.pr. d. 16/21 May 395 Mediolanum) Sive a
palatinis petantur quae sunt sacris largitionibus inferenda sive quid res
privata nostra desideret vel si quod subsidium publicarum necessitatum
magnificentia tua per apparitionem suam arcae nomine deposcit, remota
exigentium permixtione per rectorem provinciae instantibus officiis memoratis
exactionem celebrari decernimus, qui ad se intellegit vel desidiae invidiam vel
industriae gloriam pertinere.
W102/3/10. CTh 12.1.141 (Ennoio procons. Africae d. 16 May 395 Mediolanum)
Inconcussa volumus permanere, quae de incolatus iure antiquitus sunt
constituta.
W103/1/10. CTh 12.1.142 (same) Nominationum forma vaccillare non debet. Si
omnes, qui albo curiae continentur, adesse non possunt, ne paucorum absentia
sive necessaria sive fortuita debilitet, quod a maiore parte ordinis
salubribter fuerit constitutum, cum duae partes ordinis in urbe positae totius
curiae instar exhibeant.
W104/3/10. CTh 12.1.143 = 12.1.144 (same) Fraudem civium non ferendam in
dispendium ire civitatum animadvertimus, cum municipes aut peregrinando munera
civitatum aut militiae ambitione declinant (omit Fraudem ... decliant
insert ne diu in fraudem civitatum municipes evagentur vel ad militiam
socientur 12.1.144). Intra quinquennium igitur nisi ad
curiam reverterint (nisi intra quinquennium ad civitates proprias revertantur
12.1.144), facultates eorum pro muneribus et oneribus curiae addici decernimus
(addicantur 12.1.144).
W105/3/10. CTh 11.30.53 (same) POST ALIA. Libellis vel edictis
factae citra consilium publicum non valeant nominationes; de quibus nec
appellari necesse est, si sollemnitas deest.
W106/3/10. CTh 12.1.145 (same) Africanis (Africanis Momm.app.
Africani V Africanos Goth.) sacerdotales Karthagini restitui
ibique arbitratu suo agere cum favorabili editione placuit. Quod facientes divi
patris nostri beneficium renovamus.
W107/3/11. CTh 15.1.32 (Eusebio com.sacr.larg./consulari Siciliae d. 22 May/21
June 395 Mediolanum) Ne splendidissimae urbes vel oppida vetustate labantur
(labentur Eb), de reditibus (hereditatibus H) fundorum iuris
(omit iuris Pith.) rei publicae tertiam partem reparationi
publicorum moenium (m.p. NEXCPMLS) et thermarum subustioni
(substitutioni GO Pith.) deputamus.
W108/3/12. CTh 15.14.11 (Andromacho pr.urb. d. 18 May 395 Mediolanum) Fas est
sequi nos paternae dispositionis arbitrium atque ideo universos cuiuslibet
ordinis viros, de quibus lex nostra reticuerat, ad veniam volumus pertinere et
beneficia inopinantibus ultro deferimus, sancientes hac lege, ne is, qui
tyranni tempore militavit vel etiam qualibet administratione donatus est aut
honoraria dignitate perfunctus (administratione perfunctus aut honoraria
dignitate donatus Seeck) vel quicumque in aliquo honore diversis locis
aut exactionibus praefuerunt, notam infamiae sustineant, aut deformi vocabulo
polluantur. Quibus eas tantum dignitates valere decernimus, quas ante
tyrannicum tempus habuerunt.
W109/3/13. CTh 11.30.54 (Andromacho pr.urb. d. 25 May 395 Mediolanum) Si ante
annum relationi missae responsum sacra scrinia non dedissent, causae
litigatoris commonitio non nocebit. Post quod, etiamsi aliqua constitutio
manasse monstratur, quae venientes rei, de qua agitur, ut dudum, amissione
constringit, in quo ei, quae tempus designat, nihil intellegitur detraxisse,
quia nullam indulti anni nec attigit nec sustulit mentionem. Atque ideo positum
vigorem legum scitaque servabunt, si intra annum missae relationis impatientia
litigatoris eruperit, vel condicio praestituta vel poena (Post ... poena
corrupt propterea quod etiamsi aliqua constitutio manasse monstratur,
quae veniendi ad comitatum litigatorum consilium improbat, ea nequaquam ita
venientes rei de qua agitur ut dudum amissione constringit: in quo ei quae
tempus designat nihil intellegitur detraxisse, quia illam indulti anni nec
attigit nec sustulit mentionem, atque ideo positum vigorem legum scitaque
servabunt, et si intra annum missae relationis impatientia litigatoris
eruperit: nam impatientiae ei nulla est vel condicio praestituta vel poena
Momm.app.). Transacto autem anni curriculo nemo venire
prohibetur, quominus a clementia nostra repetat oraculum, quod lex praescripta
anni definitione distulit, non ademit.
W110/3/14. CTh 13.5.24 (provincialibus Africae d. 26 May 395 Mediolanum) Ne qua
causatio vectigalium nomine relinquatur, hoc observari decernimus, ut nulla
omnino exactio naviculariis ingeratur, cum sibi rem gerere probabuntur, sed a
praestatione vectigalium habeantur immunes.
W111/3/15. CTh 8.8.6 (ad provinciales/ad provinciales et ad proconsules d. 15
June 395 Mediolanum) Ne per diversas provinciarum (provincias T) partes
aut palatinus exactor accederet (accedat et Ta) aut illustrium
virorum apparitor vagaretur vel militaris terror inferret formidinem, hac lege
sancimus, ut omnis memoratis intentio ad provinciae rectorem sit, cum eo
agant, illo insistente disponente atque agnoscente suo periculo rem peragendam
(peragendam RT Iust.Cuiac. peragant et
Iust.KOI) compleant universa.
W112/3/16. CTh 12.1.146 (Dextro pr.pr. d. 15 June 395 Mediolanum) Multos
animadvertimus, ut debita praestatione patriam defraudarent, sub umbra
potentium latitare. Oportet igitur statui multam, ut, quisquis in praescripti
iuris formam inciderit, pro curiali quinque auri libras fisco nostro cogatur
inferre, pro collegiato unam. Omnes igitur quos tegunt expellant, ne clementia
nostra ob contumaciam dissmulantium in maiorem indignationem exurgat.
W113/3/17. CTh 15.14.12 (Eusebio pr.pr./com.sacr.larg. d. 17 June/18 May
395/396 Mediolanum) His, quos tyrannici temporis labes specie dignitatis
infecerat, inustae maculae omnem abolemus infamiam. Cunctis igitur statum
priorem sine cuiusquam loci aut ordinis exceptione tribuimus, ut utantur omnes
iure communi, teneant statum veteris dignitatis, ita ut nihil sibi ex his quos
adepti fuerant honoribus blandiantur.
W114/3/18. CTh 15.1.33 <Vincentio vicar.?> d. 5 July 395 Mediolanum)
Have, Vincenti, carissime nobis. Praecipua cura est, ne aut provinciales
nostri superindictionibus praegraventur aut opera publica pereant vetustate
collapsa. Singuli igitur ordines civitatum ad reparationem moenium publicorum
nihil sibi amplius noverint praesumendum praeter tertiam portionem eius
canonis, qui ex (ex Goth. ut V) locis fundisque rei publicae
quotannis conferri solet, sicut divi parentis nostri Valentiniani senioris
deputavit auctoritas.
W115/3/19. CTh 8.8.7 Andromacho pr.urb. d. 6/14 July/4 June 395 Mediolanum)
Quicumque e palatio nostro cuiuslibet tituli ad provinciam commearit (mearit
T) compulsor exactor admonitor portitorve praecepti, agens in rebus vel
palatinus vel apparitor (apparitio T) illustrium potestatum, hoc
tantum potestatis adripiat, quod mandatum curae suae specialiter approbatur,
nec (ne T), quod iniunctum alteri fuit, collegii iure praesumat, ne, dum
hoc sibi invicem (omit invicem T) mutui officii licentia
partiuntur, agant cuncti, quod singulis credebatur. ET CETERA.
W116/3/19. CTh 2.12.6 (same) POST ALIA. Nemo militantium
(militantum G) fiat susceptor defensorve (defensorque G) causarum
nec ad cognitionem alieni (add iuris vel BG) iurgii suffragator
accedat. ET CETERA.
W117/3/19. CTh 7.12.3 (same) POST ALIA. Hi, qui vacationem
temporariam, ut saepe assolet, impetrarint, nihil sibi necesitatis usurpent,
nullorum actibus misceantur. Quorum si quis post exactum commeatus diem
indultum beneficium morando corruperit, nihil agere intra provinciam possit,
intellegens se, praeterea praecepto rectoris provinciae ea tenendum
legis poena, qua desides gradus proprii (proprie R) deminutione
puniti sunt.
W118/3/20. CTh 4.21.1 (Petronio vicar. Hispaniarum d. 27 July 395 Mediolanum)
Quid tam planius (plenius S amplius H plani iuris Goth.),
quam ut heredibus traderentur, quae in ultimum usque diem defuncti possessio
vindicasset, etiam si quid (quod O?PMLSK) possit tribui de
proprietate luctamen? 1. Constat autem virum ab intestatae uxoris bonis
superstitibus consanguineis esse extraneum, cum prudentium omnia responsa
(responsum E) tum (tunc B) lex ipsa naturae (mature C)
successores eos faciat. 2. Insuper etiam mansura perpetua sanctione (perpetuo
lege O) iubemus, ut omnibus frustrationibus amputatis in petitorem
corpora transferantur secundaria actione proprietatis non (omit non
H) exclusa.
Tenure of western quaestor no.3 ends
W119. CTh 5.14.35 (Hadriano com.sacr.larg. d. 6 Aug 395) Restaurationi
moenium publicorum tertiam portionem eius canonis, qui ex locis
fundisve rei publicae annua praestatione confertur, certum
est satis posse sufficere. De vectigalibus itaque publicis, quae
semper ex integro nostri aerarii conferebant expensas (expensis
Seeck), nihil omnino decerpi nomine civitatum
permittimus.
W120. CTh 6.2.16 (Florentino/Florentio pr.urb. d. 14 Sept 395) Omnes
senatores, qui in sacratissima urbe consistunt,
licet habeant per longinquas provincias atque diversas
possessiones, aurum oblaticium in urbe persolvant,
quod a procuratoribus et actoribus suis ad urbem
reditus perferuntur. Sane his senatoribus,
qui in provinciis larem fovent, per
provincias censuales, qui plenam habent notitiam,
immineant, quo cognoscant sine dilatione aurum
profuturum (profuturum Cuiac. proiecticium Pith.) aerario
nostro quantocius inferendum.
W121. CTh 8.18.7 (Florentino pr.urb. d. 15/14 Oct 395 Mediolanum) Quidquid avus
avia, proavus proavia nepoti nepti, pronepoti pronepti cuiuslibet tituli
largitate (largitione C) contulerint, id est testamento fideicommisso
legato codicillo donatione vel etiam intestati (intestatis S intestata
O) successione, pater filio filiave integra illibataque custodiat, ut
(ut RBG Iust. omit HNOECPMLS Pith.) vendere
(vindicare Ev) donare relinquere alteri aut
obligare non possit, ut, quemadmodum ipse super his
licentiam totius potestatis (facultatis O potestatis totius
PMLS Cuiac.) amittit (amittat C habeat M
habet PLS Cuiac.), defuncto eo (eius E)
filio filiaeve praecipua computentur (computetur
Ob) nec ab illis (illius NGPMLS ullius
Pith.) , qui ex patre sunt, consortibus
vindicentur (vindicetur Ob vindicantur H iudicentur
C). Supplicandi etiam in futurum contra haec
licentiam submovemus. ET CETERA.
W122. CTh 6.4.27 (Dextro pr.pr. d. 1 Nov 395 Brixia) Cunctos quaestores
et praetores, qui in agris degunt, susceptum et promissum munus pro
notitia officii censualis pro eorum dignitate, vel quod spontanea
voluntate professi sunt, dare praecepimus.
W123. CTh 10.9.2 (Eulogio com.rer.priv. d. 14 Nov 395 Mediolanum) Quicumque a
nobis caducas vacantesque meruerit facultates, sive (si
Momm.app?) cum auro vel (sive cum V) argento, quod
specialiter rarum erit (erat T), nam saepius habita horum exceptione
praestantur (praestantur Beck praestatur V), post allegationem
beneficii principalis omnium bonorum, id est immobilium (immobilium
Seeck mobilium V) moventium vel, ut plenissime loquamur,
praediorum (add rusticorum et Momm.app.) urbanorum aedium
mancipiorum animalium argenti auri ornamentorum vestium pecuniae fiscus
incorporationem traditionemque percipiat. Et cum officii palatini brevibus
fuerint cuncta competenter inserta, omne illud, quod ex quibuslibet corporibus
est repertum, nostris auribus intimetur. Nec quicquam horum ad petentem ante
perveniat, quam suggestione sublimitatis tuae informata mansuetudo nostra
traditionem secundario praecepto prioris liberalitatis impertiat; ut, nisi
denuo a nobis fuerint confirmata, quae videntur impetrata, nihil valeant.
W124. CTh 1.15.14 (Eusebio pr.pr. pp./d. 19 Dec 395 Roma) Cavendum est, ne qua
ob canonem Africae fiat frumenti deceptio. Vicarium itaque virum spectabilem
per Africam volumus in proconsulari provincia exactionis et transmissionis
necessitates arripere.
W125. CTh 12.1.149 (<Ennoio procons. Africae> d. 26/21 Dec 395
Mediolanum) Ennoio suo salutem. Curiales in exitium curiarum se conantur exuere
quacumque occasione patrimonii qualitercumque quaesiti naviculariorum onere
volentes suam originem commutare. Qua in re, quia totum inhibere non possumus,
ratione dividimus. Civitas ergo quem genuit, non amittat: patrimonium, quod ex
ordine naviculariorum advenerit, prodat pro moderatione quem ditat, quia nec
emere nec donatum assequi nec damnosam quisque hereditatem adire compellitur,
cum et in deliberationibus coniunctionum futurarum commodis prospiciatur
heredum. Neminem igitur sublimitas tua ad expediendas publicas necessitates
parenti curiae se permittat auferre detque operam, ut et ordines curiarum
nostrarum reddantur indemnes et patrimonia naviculariorum non pereant, sed
functionis uterque status habeatur incolumnis.
W126. CTh 11.1.24 (same) Ennoio suo salutem. (A Momm.app?)
textrinis vel gynaeceis ex more a corporatis Karthaginis species solitas
praestari cognovimus, sed immodica (modica Goth.) pro isdem reddi
pretia. Quod in dispendium nolumus fieri corporatorum, atque ideo sublimitas
tua pretiorum modum statuat.
W127. CTh 13.5.25 (same) De naviculariis et curialibus aliquid sanxissemus,
nisi divi patris nostri super his personis processisset auctoritas.
396 ARCADIO IV ET HONORIO III AA CONSS
Tenure of western quaestor no.4 begins: Felix
W128/4/1. CTh 8.5.55 (Florentino pr.urb./pr.pr. d. 18 Feb 396 Mediolanum)
Duorum veredorum evectiones te praesumpsisse propria relatione signasti. Cuius
facti veniam indulgemus, sed nihil tale posthac nec usurpari volumus nec
licere.
W129/4/2. CTh 13.11.7 (Hilario/Hilariano <pr.pr. Gall.> d. 19 March 396
Mediolanum) Peraequationem omnibus necessariam esse non ignoramus, ideoque
praecipimus, ut nullus electus contra iudicium culminis tui rescripti se
privilegii (privilegio V privilegiive Momm.app.) alicuius
auctoritate defendat, quoniam per cognitos ac probatos viros compendia
(add fisci pessum data per incuriam Momm.app?)
provincialium iudicum (ordinum Goth.) volumus ordinari.
W130/4/3. CTh 13.11.8 (Eusebio pr.pr. d. 29 March/1 Apr 396 Mediolanum)
Peraequatores et discussores, quorum nobis data sunt nomina, si incurrerint
culpam neglegentiae vel gratiae, non solum honorum iacturam, verum etiam
annonarum in quadruplum multam (multae V) subire debebunt, ea vero, quae
in damnum provincialium fuerint accepisse convicti, in quadruplum cogentur
exsolvere.
W131/4/4. CJ 11.48.11 (ad populum before CJ 11.48.12) Originarios colonos
nullis privilegiis, nulla dignitate, nulla census auctoritate (dignitate
U) excusari praecipimus, sed amputatis omnibus, quae aliquotiens per
gratiam sunt elicita, domino vel fundo esse reddendos.
W132/4/5. CTh 7.21.3 (Florentino/Florentio pr.urb. d. 18 Apr 396 Mediolanum)
Quicumque ex protectoribus aut domesticis honorarias missiones meruerint, sub
hac norma penes eos dignitas maneat, ut neque municeps (municeps
Reinesius municipis R) curiam neque collegiatus obsequium
propriae urbis effugiat (effugiant R) neque negotiator a pensionis
aurariae instituta summa militiae suffragio subtrahatur neque ab ullo postremo
officio militia vel corpore talis se impetrati quisquam obiectione defendat,
sed manente norma solvat omnia, quae ab illo vel condicione nascendi vel iure
proprii postulantur officii. 1. De liberis etiam eorum censemus, ne de his
editi (editi Goth. edicti R) originis munus per privilegia
emendicatae dignitatis effugiant. 2. Quae quidem omnia officere illis aliquando
non patimur, quos emeritos felicibus castris vel honesta interdum adversae
valetudinis missio vel vulnerum laudabilis excusatio vel emensum sub signis
tempus absolvit.
W133/4/5. CJ 11.48.12 (same) ... Servos vel tributarios vel inquilinos apud
dominos volumus remanere (manere X). Nam cum metu damni deterritus
(detentus Ia) unusquisque eum quem incognitum habuerit coeperit
propulsare, voluntas fugiendi servis (servi X) non erit: nemo enim
dominum suum deserit sciens nusquam (nusquam edd. numquam KIX)
sibi latendi locum esse derelictum. 1. Sed aut cognitum sibi ingenuum
ususquisque suscipiet, aut eum qui se liberum esse simulaverit a se submovebit
metuens his quae statuta sunt obnoxius fieri. 2. Si quis igitur ex memoratis
fugitivis apud quemlibet fuerit repertus, duodecim libras argenti fisco nostro
inferat detentator, ipsi autem cuius fuit (fuerit KIb) praeter eundem
fugitivum alterum etiam eiusdem aestimationis inferre decernimus.
W134/4/6. CTh 7.18.9 (ad populum d. 26 Apr 396 Mediolanum) Quisquis in domo
patrimoniove suo vel qualibet abstrusa (abstrusa Goth. obstrusa
R) et longissime a se possessione discreta (decreta Ra)
desertorem latere cognoscit, ad eos, quibus cura indagandi mandata est vel, si
forte defuerit, ad rectorem provinciae protinus spontanea oblatione deducat
veniam delicti veteris habiturus. Exactis enim quattuor mensibus, postquam
edictum nostrum intra eam urbem, quam quisque habitat, fuerit publicatum, si
quis noluerit moderationi praesentis oboedire praecepti, haec in eum poena
imponetur, ut et qui occultatus fuerit eruatur et latebrae auctor pro uno
desertore vel duas praeter eum (vel duas praeter eum Momm. vel pro duas
praeterea R) auri libras vel duos iuniores militaris roboris ac staturae
cogatur fisco abscissa spe totius defensionis inferre. 1. Et quoniam plurimos
cognovimus, priusquam victricibus aquilis sociarentur, vel illuc, unde electi
fuerant, vel quo placuerit, abire, alios autem litterarum initiatos auspicio,
quamquam necdum dicantur meruisse sub signis, praecipimus, ut post tempus
definitum quicumque ex iunioribus fuerit retentus, praeter eum vel duos tirones
per singulos vel duas auri libras malo coactus fisco nostro adnumeret. 2. Qui
vero causarias vel honestas indepti sunt missiones, ab invidia et formidine
desertionis amoveantur, etsi haec sunt tyrannico tempore consecuti, dummodo eos
eas (eos eas Momm. omit eas R) meruisse vel peracto
militiae labore vel probata debilitate pateat. 3. Si qui etiam ex
servorum numero militiae se sociarunt, quos dominis suis legitima
iudicum reformavit auctoritas, sine metu legis ab his, quibus recte docentur
redditi, tenebuntur.
W135/4/7. CTh 10.5.1 (Eulogio com.rer.priv. d. 29 Apr 396/398 Mediolanum)
Quidquid divi parentis nostri Valentiniani senioris iussio de fundis
privatae rei continebat, nostra etiam auctoritate firmamus. Ut igitur ille
praeceperat, ne consistoriani comites fideiussores in suscipiendis
possessionibus darent, quod etiam divus Gratianus secutus est, custodiri
oportet.
W136/4/8. CTh 12.1.151 (Petronio vicar. Hispaniarum d. 7 May/5 March 396
Mediolanum) Municipalia gesta non aliter fieri volumus quam trium curialium
(curialium libri etiam E Cuiac.1566
principalium E Cuiac.l586) praesentia, excepto magistratu
et exceptore publico (et excepto re publica N rei publicae GH),
semperque hic numerus in eadem actorum (auctorum GPMS) testificatione
(testificationem S) servetur. Sic enim et fraudi non patebit occasio et
veritati (veritatis G) maior (maiori C) crescit (crescet
GtO cessit Gv) auctoritas.
W137/4/9. CTh 7.4.22 (Hilario pr.pr. d. 30 May 396 Mediolanum) Neque scholae
neque vexillationes comitatenses aut palatinae neque legiones ullae neque
auxilia, qualeslibet ad provincias delegatorias de specierum praebitione
pertulerint, audiantur, si pretia poscant ultra ea, quae generali lege divi
patris senioris Valentiniani constituta sunt. Nec enim fas est, ut exigendis
annonis militum nostrorum servientes (servientes Goth. servientis
R) nova possessoribus pro arbitrio proprio indicant. 1. Sine mentione
etiam pretiorum nullam delegationem valere praecipimus.
W138/4/10. CTh 7.4.23 (Hilario pr.pr. d. 16 June 396) Provincialium commodis
nos (nos Iust. non R) convenit subvenire. Ad omnium utique
numerorum sive vexillationum aut etiam scholarum tribunos per viros
illustres comites sublimitas tua faciat pervenire, ut meminerint
faenum militibus isdem capitibus praestandum iuxta legem divi Valentiniani de
quinta decima indictione nec tamen ad oppidum deferendum.
W139/4/11. CTh 14.3.19 (Eusebio pr.pr. d. 9/15 July 396 Mediolanum) Pistores
urbis aeternae praetermissa veteri consuetudine fundis vel praediis ad nihilum
redactis, quae eorum corpori (corpori T corporis V) solacia certa
praebebant, novos sibi quaestus excogitasse (exagitasse T) comperimus.
Ideoque in futurum provisionis remedia proferentes misso probatae industriae
viro singulorum fundorum sive praediorum, quae pistorum corpori obnoxia sunt,
vires discuti exquirique praecipimus (praecepimus T), ut idem (idem
VT iidem Momm.app.) iure perpetuo idoneis affixa
praestatione tradantur atque conductores praestationis modum et solacia
ministrent antiquitus constituta pistoribus.
W140/4/12. CTh 11.36.32 (Apollodoro com.rer.priv. d. 10 Aug 396 Mediolanum) Et
publicarum necessitatum et privati aerarii poscit utilitas, ne commoda, quae
domui nostrae debentur, callidis debitorum artibus differantur. Quam ob rem
eorum appellatione reiecta, qui aperte manifesteque convicti sunt, hoc
observari praecepti huius auctoritate censemus, ut ei, quem constiterit esse
publicum debitorem, appellationis beneficium denegetur.
W141/4/13. CTh 13.5.26 (Eusebio pr.pr. d. 23 Dec 396 Mediolanum) Comperimus
navicularios susceptas species in negotiationis emolumenta convertere eo, quod
abutantur Constantinianae legis indulto, quae his ex die susceptarum specierum
concluso biennio securitates reportare permisit. Quod nos quoque non
prohibemus, sed tantum sententiae consultae definitionis addimus, ut intra
annum quo (quo Momm. quos V) susceperint inferant species et
eiusdem consulis securitates reportent, quae etiam diem illationis edoceant.
Biennium autem propter adversa hiemis et casus fortuitos in reportandis
securitatibus non negamus, dummodo intra tempus superius designatum fides
peracti constet officii. Quod ad omnium notitiam volumus pervenire, ut
cognoscant transmissionem vel traditionem intra annum susceptionis esse
complectandam.
W142/4/14. CTh 11.14.2 (Florentino pr.urb. d. 27 Dec 396 Mediolanum) Nihil
prius ex horreis consequantur, quam omnis canon, qui antiquitus est institutus,
fuerit completus; cognoscente officio urbicariae praefecturae decem libris auri
esse (add se Momm.app.) multandum, si quae decrevimus,
fuerint temerata.
W143/4/15. CTh 11.21.2 (Hilario <pr.pr.> d. 28 Dec 396 Mediolanum) Aeris
pretia, quae a provincialibus postulantur, ita exigi volumus, ut pro viginti
quinque libris aeris solidus a possessore reddatur.
397 CAESARIO ET ATTICO VV CC CONSS
W144/4/16. CTh 11.16.21 = 11.16.22 (Theodoro pr.pr. d. 31/30 Jan/13 June 397
Mediolanum) Privilegia venerabilis ecclesiae, quae divi principes contulerunt
(omit q.d.p.c. 11.16.22), imminui non oportet
(patimur 11.16.22): proinde etiam quae circa urbis Romae
episcopum (add contulerunt Goth.), observatio intemerata
custodiet (omit proinde ... custodiet 11.16.22),
ita ut nihil extraordinarii muneris ecclesia (ecclesiae
11.16.22) vel sordidae functioni agnoscat (agnoscant
11.16.22). ET CETERA.
W145/4/16. CTh 16.2.30 = 11.16.22 (same) POST ALIA. Non
(add tam YDO Momm.app.) novum aliquid praesenti
sanctione praecipimus, quam illa, quae olim videntur indulta, firmamus
(omit Non ... firmamus 11.16.22). Privilegia
igitur, quae olim (quidquid igitur praeceptis veteribus
11.16.22) reverentia religionis obtinuit, mutilari
(mutilare YaDa) sub (omit sub
11.16.22) poenae etiam (etiam poenae
11.16.22) interminatione prohibemus, ita ut hi quoque, qui
ecclesiae obtemperent, his, quibus ecclesia (q.e. 16.2.30
quibus cautum est 11.16.22), beneficiis perfruantur.
W146/4/17. CTh 14.4.7 (Florentino/Florentio pr.urb. d. 15 Feb 397 Mediolanum)
Heredes suariorum, filiorum etiam emancipatorum bona omnia ac patrimonia
requirantur, ut, sive personarum agatur ratio sive rerum, non minus habeatur
obnoxius quem possessio tenet quam quem successio generis astringit, dummodo
suo ordini attributos suarii non amittant (amittant Momm admittant
V) et propriis facultatibus solitisque subsidiis (add contenti
Momm.app.) aliena atque longinqua et ab hoc munere distracta non
quaerant.
W147/4/17. CJ 11.17.2 (same) Quicumque ex corporibus (corporalibus Ia)
suariorum sive excipiendae necessitate litis astrictus seu inferendae voluntate
spontanea provocatus iudicium voluerit experiri, fori urbani auditorium
praestoletur.
W148/4/18. CTh 12.5.3 (Probino procons. Africae d. 17 March 397 Mediolanum)
Quis tam inveniri iniquus arbiter rerum potest, qui in urbibus magnifico statu
praeditis ac votiva curialium numerositate locupletibus ad iterationem quempiam
transacti oneris impellat, ut, cum alii necdum paene initiati curiae sacris
fuerint, alios continuatio et repetitae saepe functiones afficiant?
W149/4/19. CTh 14.2.3 (Florentino pr.urb. d. 18 March 397 Mediolanum) In
honorem aeternae urbis corporatis indulta suffragia valere praecipimus.
ET CETERA.
W150/4/20. CTh 14.15.3 (ad senatum et populum/ad senatum d. 15/20 Apr 397
Mediolanum) Certum habetis, patres conscripti, quantum curarum impendimus pro
vestris ac populi commodis; ideoque hac lege sancimus, ut, si quid frumenti vel
olei urbicarii canonis remissione indultum est, speciali beneficio contra
publicum commodum elicita non valeant. 1. Urbani etiam usus frumenta si quando
vel fortuna vel ratio in Africae coegerit residere litoribus, attingere nullus
audeat aut mutatis directoriis quoquam praeter sacram urbem praescripti ullius
innovatione transmittere. ET CETERA.
W151/4/20. CJ 4.40.3 (same) Quia nonnumquam in diversis litoribus distrahi
publici canonis frumenta dicuntur, vendentes et ementes sciant capitali poenae
se (omit se C) esse subdendos et in fraudem publicam commercia
contracta (omit contracta C) damnari.
W152/4/20. CTh 6.2.17 (same) POST ALIA. Censuales
nostros (censualibus Cuiac.) quibus onerosa glebae affirmatur
esse exactio, ab ipso quidem (affirmatur exactio
onus quidem Cuiac.) negotio submovemus. Sed quia praecipuam eis scimus
(sed quia eis plurimam scimus Cuiac.) harum rerum esse notitiam, et
disquisitionis curam et rationem manifestae instructionis eis
imponimus.
W153/4/20. CTh 6.2.18 (same) POST ALIA. Si senator
(si senator Goth. senator Cuiac.) patrimonium proprium in
quemcumque qualibet ratione transtulerit, imminutio licet
consignationis tempore probata non valet nisi causa
(valeat sed causa Cuiac.) prius erit actis provincialibus
approbata (approbanda Cuiac).
W154/4/20. CTh 6.4.31 (same) POST ALIA. Neminem editorum, quos
votivi sumptus designarit electio, responsum nostrae tranquillitatis solvat,
sed designationem ordo servetur. ET CETERA.
W155/4/20. CTh 12.6.24 (same). POST ALIA. Susceptores canonis
horreorumque praepositi singulis annis audiente viro spectabili vicario et
praefecto annonae expensionem susceptarum probare cogantur, ita ut, si qui
eorum idonei probabuntur, quinquennio in huius officii statione permaneant et
electi deinceps de curiis memorato muneri subrogentur. ET
CETERA.
W156/4/20. CTh 13.5.27 (same) POST ALIA. Navicularios
(navicularios Goth. naviculario V) tertiam urbani canonis
portionem inter prima navigationis iubemus deferre exordia. Quorum classem
incuriae vetustate (incuria et vetustate Goth.) collapsam praetoriana
praefectura restituat, ita ut omnes, qui praedia his obligata muneribus
quibuslibet modis vel contractibus impetrarunt, secundum possessionis modum ad
commeandi vocentur officium. ET CETERA.
W157/4/20. CTh 13.9.5 (same) POST ALIA. Navicularios, quos vis
(vis Cuiac. vos V) adversa naufragii prohibuerit suscepta
deferre, vel de oneribus pravitate (gravitate Goth.) submersis vel de
diametris aliisque iacturis, quia excludere casus et inclementem non possumus
cohibere fortunam, praefectus annonae et vicarius urbis
fidem probare gestorum congrua iudicatione compellant, moram et neglegentiam
punituri.
W158/4/21. CTh 4.6.5 (Petronio vicar. Hispaniarum d. 28 Apr 397 Mediolanum)
Legibus Constantini et genitoris nostri praeceptis edocti
praecipimus, ut exclusis naturalibus filiis ad fiscum
transferatur (t. Pugge), quod ab ipsorum persona decidit, sin ci
... cipitur, et omne, quod legitimis (add non Ta) competit, legis
... tia non negatur.
W159/4/22. CTh 10.1.14 (Sperchio/Hyperechio com.rer.priv. d. 17 May/Dec 397
Mediolanum) Auri atque argenti maximum pondus plurimis diversisque (diversis
Momm.app.) temporibus usurpatum et ad aerarii nostri rationes non
relatum cognovimus. Quod ne in dispendium rei privatae procedat, ut facilius
accepti expensique ratio clarescat, nihil volumus de collatione praedicta
absque nostri (nostra Goth.) auctoritate in quibuscumque provinciis
usurpari, quo facilior sit discussio pecuniae, cuius nobis fuerit summa
testatior.
W160/4/23. CTh 14.7.1 (Graccho consular. Campaniae d. 24/25 May/Nov 397
Mediolanum) De (omit de N) retrahendis (de trahendis
WGXCPMLS) collegiis vel (add de L) collegiatis (collegatis
ES) iudices competentes dabunt operam, ut ad proprias civitates eos, quo
longius abierunt (habuerunt G), retrahi iubeant (iubeantur HN)
cum omnibus, quae eorum erunt (erant G sunt W), ne desiderio
(desideriis G) rerum suarum (omit suarum N) loco
originario non valeant attineri (attinere G). De quorum agnatione haec
forma servabitur (servetur GO), ut (et G), ubi non est aequale
coniugium, matrem sequatur agnatio (agnitio G), ubi vero iustum erit
(fuerit G), patri cedat ingenua successio.
W161/4/24. CTh 7.13.12 (Sperchio/Hyperechio com.rer.priv. d. 17 June 397
Mediolanum) Publica suasit utilitas iuniores in arma conscribere, ideoque ne
patrimonium quidem nostrum a praestatione praesenti immune esse patimur. Igitur
per omnes provincias, per quas res nostra distenditur, ex patrimonio sacro
maturitate qua convenit praeberi volumus iuniores.
W162/4/25. CTh 6.26.11 (Hadriano mag.off. d. 5 July 397 Mediolanum) Per omnia
scrinia nostra singulis annis emensis qui sunt in capite constituti uno anno
teneant proximatum, locum per ordinem succedentibus dantes, manente penes eos
nihilominus dignitate, quam divus pater noster huius ordinis viris singularis
meritorum arbiter dedit, scilicet ut quicumque ex proximo post stipendia tandem
acta discesserit, vicariis conferatur, ac si eam ipsam egerit
dignitatem, integris omnibus privilegiis, quae cunctis scriniis
omnes retro principes diversis legibus praestiterunt. Atque ut
(ut Goth.) nulla posthac de statuto tempore possit esse contentio,
genuinus natalis nostri dies quotannis comitivam proximatus mansura in
longum aetate celebrabit (celebravit R), ut expeti ambitione non
possit, quod laboris praemium speciali munere aestimavimus.
W163/4/26. CTh 7.13.13 (Theodoro pr.pr. d. 24 Sept 397 Patavium) Amplissimi
ordinis petitionibus adnuit nostra clementia, ut pro tironibus pretia
inferantur. Damus itaque optionem, ut quod conducibile senatui videtur eligendi
habeat potestatem, id est aut tirones aptos officiis militaribus praestent aut
pro singulis viginti quinque solidos numerent post initam videlicet sumptuum
rationem et vestium et pastus. Quod si aurum dare maluerint, mox ad nostrum
aerarium deferatur (deferetur Ra).
W164/4/27. CTh 7.13.14 (Minervio com.rer.priv. d. 12 Nov 397) Aeternae urbis
merita reverendam nobis amplissimi senatus efficient voluntatem. Ideoque pro
tironibus in corporibus postulatis pretia conferri iubemus ab amplissimo
ordine. 1. Quo in fundis etiam perpetuariis nostrae rei privatae servari
praecipimus.
Tenure of western quaestor no.4 ends
Tenure of western quaestor no.5 begins: Alethius?
W165/5/1. CTh 4.22.4 (Arriano consular. Liguriae d. 18 Dec/May/17 June 397/396
Mediolanum) Legis iteranda sunt beneficia, quae tantum absentibus detulerunt
(praetulerunt B), ut, si perturbatus possessionis status sit vel
direptum aliquid, ad repetendum momentum redintegrationemque (integrationemque
rei O) fortunae servis etiam (et servili O) praebeatur facultas,
amicis praeterea, parentibus proximis vel libertis. Iudicem quoque absentium
(absentibus O) commoda tueri oportet atque in his, quae (in his ad quae
G) comprobantur ablata (oblata X), celeri redhibitione consulere,
nec iudicium dilatione suspendi. Sub quocumque igitur nomine vel titulo
possidenti (possidendi BG) repetendi (repetenti ND) copia
praebeatur (tribuatur B), quia (quia NBGE qui reliqui)
utendae rei habuit facultatem, ut (omit ut N), quae in militia
constitutis vel absentibus erepta esse constiterit (constiterint
DGPMSK), sub cuiuslibet personae repetitione reddantur (reddatur
N).
W166/5/2. CJ 3.13.5 (Vincentio pr.pr. Gall. d. 18 Dec 397 Mediolanum) In
criminali negotio rei forum accusator sequatur. 1. Is vero, qui (add in
Ra) suam causam sive criminalem sive civilem sine caelesti oraculo in
vetito vocabit (vocavit FPLCbRbM) examine aut exsecutionem
poposcerit (poposceret PLa?) militarem, actor quidem propositi negotii
(n.p. Ra) actione multetur, reus vero pro condemnato habeatur: et
tribuni sive vicarii capitalem sibi animadversionem subeundam esse cognoscant,
si vel suam vel militum exsecutionem interdictam praebuerint.
W167/5/3. CTh 4.22.5 (Petronio vicar. Hispaniarum d. 18 Dec 397 Mediolanum) Nec
imperiale responsum (responsum NDBGvOEXC Iust. rescriptum
H?GtPMQS scriptum K), quod supplicatio litigatoris
obtinuit, nec interlocutio cognitoris interpellare (interpolare PMQ
interplorare K) possessionis statum (statutum E) eo qui rem tenet
(tenuit B teneat S) absente permittitur (permittetur N),
quia negotiorum merita partium assertione panduntur (conduntur PMQSK).
1. Vitia autem a maioribus contracta perdurant (perdurent E) et (ut
E) successorem auctoris sui culpa comitatur. ET CETERA.
W168/5/4. CTh 12.1.153 (Florentino pr.urb./pr.pr. d. 21 Dec/July 397
Mediolanum) Nonnulli decurionum honorarias ex protectoribus vel domesticis vel
quaslibet alias obtinent missiones. Unde, licet superiore praecepto consultum
sit, ut sic penes eosdem emendicata dignitas permaneret, ne (ne Beck nec
V) quicquam ob hoc patriae negaretur, nunc altius intuentes honoris eius
ab his penitus amovemus umbracula, ita ut, si quis id meruit, ac si nihil
impetraverit habeatur neque ob hoc (add a munere se
Momm.app.?) sordido quolibet minimove tueatur vel a verberibus,
si id modo personae eius qualitas patitur, iudiciariae emendationis
excusetur.
W169/5/4. CTh 6.14.2 (same) POST ALIA. Neminem militaris corporis
virum revocari ad curiam liceat post primi ordinis comitivam,
dummodo tam probata merita sudati diu laboris quam (quam Cuiac.
Momm.app. eius Vesmio) fructum anteacti operis assequatur.
Ceterum si a quoquam haec fuerint sine usu prioris militiae vel
prima vel sola decorando ambitu turpiter impetrata, quia videntur in fraudem
quaesita, non proderunt. Diutius tamen repeti non licebit, etiam cum
secundi ordinis comitivam praemiis impetrarit. ET CETERA.
W170/5/4. CTh 8.7.19 (same) POST ALIA. Cuiuslibet iudicis
(iudices T) apparitores, inter quos etiam praefectianos locamus, ad
quamcumque aliam militiam vel palatinam vel militarem ambiendo transierint,
retrahendi hos copiam illis, quos deseruere, tribuimus, ita ut vilissima
quaelibet officia ac mancipatus quoque, si modo ab his cui nati sunt ordo
exegerit, administrent. 1. In quorum idem servandum quod in curialium
successione decernimus, ut etiam si patres haec fugerint (fugerunt T),
teneatur agnatio (agnitio T).
W171/5/4. CTh 12.1.154 (same) POST ALIA. Si qui municipum vel
palatinam vel armatam aliquando militiam debitis praetulerit functionibus,
nullis privilegiis, nullis postremo temporibus exuatur nec ei annorum spatia
stipendiorumque merita supputentur, sed teneat suum curia et perpetua sibi
obnoxium vindicatione defendat. ET CETERA.
W172/5/4. CTh 12.1.155 (same) POST ALIA. Quia receptum in
(receptum in Momm.app.? ex V) splendidissimum ordinem
submoveri dignitatibus non oportet, quisquis emensus curialia onera honorum
(q.e.c.o.h. Momm.app. q. honorum e.c.o. vel honestis V)
vel administrationis vel quarumcumque aliarum dignitatum infulas impetraverit,
ipse quidem decoretur insignibus, sed liberi omnisque successio paternae
dignitatis obiectu (obiecto V) curialia vincula non exuant, nisi forte
quis (add patre Momm.app.) iam senatore susceptus
consortio curiae nobilioris adnectitur. Illustrium quoque virorum liberos, si
non otio et torpore degeneri paternam exuere virtutem, fas erit excusari. In
(delete in Momm.app?) his tamen, qui ante expletas
curialium munerum functiones meruerint dignitates, speciali humanitate
tribuimus, ut, quae illis imponentur a patria, per substitutos praebere, si
maluerint (s.m. Goth. simulaverint V), non vetentur, nec agentis
persona quaeratur, dummodo debiti non negetur (neget curam
Momm.app?) officii. ET CETERA.
W173/5/4. CTh 12.1.156 (same) POST ALIA. Omnes ordines collegia
centuriones ac si qui (add cuiusque generis obnoxii Seeck alio
nomine sunt, generis Momm.app.) cuiusque muneribus vel officiis,
ubicumque sunt corporati, ita generaliter illigentur, ut testimoniales
impetratas sciant sibi nihil honoris privilegii excusationisve conferre.
ET CETERA.
W174/5/4. CJ 3.23.1 (same) Si quis vel curiae vel officiis iudicum aut aliis
quibuscumque corporibus obnoxius intra provinciam ab his erit quos aufugerat
comprehensus, non expectata eius iudicis notione (notitia CR), sub quo
per ambitum coeperat militare, penitusque emendicati honoris praescriptione
submota ab (a CbR) iudice qui in locis aditus (auditus Ra)
fuerit (fuerat RMa?), audiatur manifestarumque rerum probatione
convictus eorum societati quos declinaverat aggregetur.
W175/5/5. CTh 1.11.1 (Minervio com.rer.priv. d. 23 Dec 397 Mediolanum)
Manentibus fideiussorum atque subsignationum meritis et possessoribus in eadem,
quae nunc habentur, conductione durantibus ad palatinorum curam et ad
rationalium officia omnium rerum nostrarum et totius perpetuarii, iuris exactio
revertatur nihilque omnino de exactione reddita (redituum Momm?), hoc
est perpetuarii iuris vel (delete vel Momm.app.)
sacratissimae domus ad ordinarios iudices pertineat. Meminerint autem officia
ordinariorum iudicum non leve fortunis suis (sui A) imminere dispendium,
nisi omnia reliqua praeteriti temporis curaverint exigenda, quae penes
conductores ipsorum desidia aut coniventia resederunt.
W176/5/6. CTh 6.2.20 (Florentino pr.urb. d. 26 Dec 397 Mediolanum) Dudum
praecepimus, ut aurum oblaticium senatores (omnes
Pith.?), qui in sacratissima urbe
degunt, in urbe complerent, ii vero,
qui in provinciis larem foverent, per
censualium officia in provinciis solverent.
Sed quoniam cognovimus praedictum officium non
posse exsecutioni sufficere, ad praedictum
negotium auxilia congrua ab ordinariis
iudicibus volumus ministrari.
398 HONORIO AUG IV ET EUTYCHIANO V C CONSS
W177/5/7. CTh 1.5.11 (Vincentio pr.pr. d. 11/13 Feb 398 Mediolanum)
Omnes, qui provincias regunt, sui temporis deposita administratione compellant;
possessores vero, quos ad implendas necessitates nulla potest verecundia
commovere, conventi (convenit A) intra annum trina vice, nisi omnes
impleverint functiones, duplatum debitum per officium magnificentiae tuae
(omit m.t. A) impleant.
W178/5/8. CTh 8.5.58 (Vincentio pr.pr. <Gall.> d. 19/18 Feb 398
Mediolanum) Si quis mulionem mutationibus deputatum vel sollicitatione vel
receptione subtraxerit, per singula capita humana X libras argenti inferre
cogatur. Et ne sollicitatoribus vel occultatoribus sit ullum in aliqua
excusatione perfugium, nec mutari quemquam per compensationis simulationem vel
absolvi sub aetatis aut debilitatis alicuius obtentu licebit. Ideoque iudex,
qui sibi hoc vindicaverit ut servum publicum liberet, unam libram auri
per homines singulos, officium quoque eius, si legem supprimendo consenserit,
simili poena multetur. Haec in futurum mansuetudo nostra constituit. In
praeteritum autem hoc statuisse sufficiat, ut, si muliones publici repperti
fuerint licet senes aut debiles, cum uxoribus suis et omni peculio atque
agnatione retrahantur. ET CETERA.
W179/5/8. CTh 7.14.1 (same) POST ALIA. In burgariis eadem volumus
observari, quae de mulionibus lex nostra praecepit, ut ii quoque, qui intra
Hispanias vel in quibuscumque locis ausi fuerint burgarios vel sollicitare vel
receptare, eodem modo teneantur, similisque eos, qui publicis vestibus
deputatos sollicitaverint vel receperint, et de coniunctione et de agnatione et
de peculiis et de cunctis rebus quas in illis deprehendimus poena cohibeat.
W180/5/9. CJ 4.61.11 (Lampadio pr.urb./pr.pr. before 6 March 398) Si quis sine
persona mancipum, id est salinarum conductorum, sales emerit vendereve
temptaverit (venderitve C), sive propria audacia sive nostro (vestro
R) munitus (monitus Ma) oraculo, sales ipsi una cum eorum pretio
mancipibus addicantur.
W181/5/10. CTh 16.5.53 (Felici pr.urb./pr.pr. d. 6 March 398/412 Mediolanum)
Iovinianum (Iovinianum O Iovianum VWEYD) sacrilegos agere
conventus extra muros urbis sacratissimae (sacratissima YDO) episcoporum
querella deplorat. Quare supra memoratum (memorato E) corripi
praecipimus et contusum (contuso E) plumbo cum ceteris suis participibus
et ministris exilio coherceri, ipsum autem machinatorem in insulam Boam festina
celeritate deduci, ceteros, prout libuerit, dummodo superstitiosa coniuratio
exilii ipsius discretione solvatur, solitariis et longo spatio inter se positis
insulis (solitariis ... insulis VWE eis in solitariis inter se in longo
spatio positas insulas O solitariis in longo spatio inter se positas
insulas YD) in perpetuum deportari (deportari Momm. deportatis
libri). Si qui (quis EO) autem pertinaci improbitate vetita et
damnata repetiverit, sciat se austeriorem sententiam subiturum.
W182/5/11. CTh 6.2.21 (Felici pr.urb. d. 29 March 398 Mediolanum) Glebam
possessionum, non personarum esse
perspicimus, ac propterea necesse est,
ut illis immineat exactio qui ex re eadem
reditus consequuntur. Nam cum censibus deferatur, non
potest auri professio perire domino (dominio
Cuiac. aerario Seeck). Hac itaque sanctione decernimus, ut
Hispaniae in praesens tantum tempus beneficiis indultis
utantur servaturi posthac in solvendis functionibus
provinciarum consuetudinem ceterarum.
W183/5/12. CTh 14.15.4 (Theodoro pr.pr. d. 12 April 398 Mediolanum) Improborum
petitiones, qui impudentius ausi sunt postulare pensiones aquae molarum, quae
urbi venerabili annonas abundantius praestitisset, quinque librarum auri multa
infligat (affligat Goth.), nisi ab hac petendi importunitate discedant.
Illos etiam, qui potestati praefecturae annonariae praesunt, et apparitores,
qui isdem ministeriis obsecundant, par multa retineat, si cuiusquam
improbissimi hominis consenserint vel paruerint voluntati. 1. Simili autem
poena teneantur, qui aliquid ex his horreis cellulisve, quae intra urbem Romam
atque in Portu constitutae pistorio iure retinentur, sibimet tamquam
possessione privata ausi (ausus V) fuerint vindicare.
W184/5/12. CTh 14.19.1 (same) Panem Ostiensem atque fiscalem uno nummo distrahi
volumus. Sancimus autem, ut nullus per sacrum rescriptum audeat pretium
ampliare; qui (quin Momm.app.) si obtulerit supplicationem,
duarum libararum auri multa ferietur.
W185/5/13. CTh 14.3.20 (Theodoro pr.pr. d. 25 Apr 398 Mediolanum) Ascripti
(ascriptis V) semel per sententiam iudicis ordini pistorio subrepticia
rescripta non quaerent, nec ulla eis supplicandi praestetur facultas. Et qui
huiusmodi sperare voluerit beneficia, quinque libras auri fisco nostro inferre
cogetur (cogatur T). Si quo enim casu vel occultis vel ambitiosis hoc
precibus elicuerit, iudex, cuius in iudicio haec fuerit (add impetratis
T) prolata sententia, officium quoque eius, si consensum praebuerit
impetratis, quinas auri libras aerario nostro inferent (inferet T).
W186/5/14. CTh 9.39.3 (Victorio/Victori procons. Africae/pr.urb. d. 13/14
May/13 March/27 Feb 398 Mediolanum) Innocentes sub specie falsae criminationis
non patimur callidorum impugnatione subverti (subveniri Gt): qui si
temptaverint, intellegent sibimet (sibi et GE) severitatem legum pro
commissis facinoribus incumbere.
W187/5/15. CTh 1.12.6 (Victorio procons. Africae et Dominatori vicar. Africae
d. 21 May 398 Mediolanum) Apparitioni tuae et legatorum quadringentos de his
dumtaxat, quos rei publicae membra non querentur sibi esse detractos, censuimus
deputandos, ita ut, si modum hunc quisquam vitio temeritatis excesserit, quinis
libris auri per singulos (add admissos Momm.app.?)
neglegentia iudicum, denis autem officium sine dilatione multetur. Quisquis
igitur vel ex curiis vel ex ceteris corporibus in officio repertus fuerit,
origini suae reddatur. Quod si praeter statutum numerum aliqui fuerint, quos ab
omni nexu liberos vel curiae vel collegia forte non vindicent, arbitrii tui (a.
sui A arbitrio tuo Momm.app.) officiique publicas
necessitates instruant, ita ut idem circa statutum numerum officii tui
permaneat annonarum numerus, quo hucusque servatus est.
W188/5/16. CJ 10.19.6 (Theodoro pr.pr. d. 24/25 May 398 Mediolanum) In
fiscalibus debitis, hoc est annonariis ceterisque titulis, qui ad arcam
eminentissimae pertinent praefecturae, nec non (add et K) in iis
(his KI) debitis, quae rationalis (rationale X) usurpat officium,
rectores provinciarum constringantur et (add in X) eos necessitas
maneat exigendi, a quibus expectatur auctoritas.
W189/5/16. CTh 2.1.11 (same) POST ALIA. Minime (neminem
BG) provinciae rector expectet in reos criminosos actorem dominicum, sed
habeat (add in PMLS) exhibendis obnoxiis (exhibendi noxios
G) potestatem: utatur legibus nullo interposito rationali. Latebris (E
latebris APMS) reus potestate ordinarii iudicis protrahatur, ne per
colludium actorum (auctorum NS) iudiciorum (iudicis G) fiat
dilatio.
W190/5/17. CTh 1.11.2 (Firmino com.sacr.larg./com.rer.priv. d. 24 May/23 June
398 Mediolanum) Divae memoriae Valentiniano iuniori subreptum est, ut
ordinariorum iudicum officiis actores seu conductores dominicos conveniendi
licentia negaretur; et idcirco ad rationales privatae rei exigendum fiscalium
debitorum ex illo tempore cura translata est. Ad hanc tamen inutilem praecepti
novitatem etiam illud adiectum est, ut, si quid (sicut A) in rei
privatae nostrae praediis sceleris esset admissum, quod pro sua atrocitate
ulcisci potestas, nisi ferro accincta, non posset, exhibendorum reorum, nisi
per dominicos deducerentur et defenderentur actores, ordinario iudici copia non
pateret. Quod ne deinceps fiat, hac sanctione prohibemus.
W191/5/17. CTh 11.19.4 (same) POST ALIA. Qui praedia patrimonalia
et enfyteutica, privatae quoque rei perpetuo iure retinent et dominici actores
augmenti et superindicticii et onerum Raeticorum dicuntur mediam nolle solvere
pensionem. Igitur iubemus, ut moniti rationales sciant ea, quae a divae
memoriae Valentiniano constituta sunt, quam primitus esse servanda.
W192. CTh 1.7.3 (Stilichoni mag.mil. d. 13 Sept 398 Mediolanum) Sicut
clarissimis viris comitibus et ducibus diversarum provinciarum et limitum, ita
et viro spectabili comiti per Africam principes et numerarii ex officio
magisteriae potestatis mittantur, sub ea tamen condicione, ut emenso unius anni
spatio singuli qui designati sunt intra Africam officio functi et actuum suorum
et fidei, quam exhibuerint rei publicae, reddendam sibi non ambigant
rationem.
W193. CTh 12.1.158 = 12.1.157 (Theodoro pr.pr. d. 13 Sept/Feb 398 Mediolanum)
Vacillare per Apuliam Calabriamque plurimos ordines civitatum comperimus, quia
(add qui Momm.app.) Iudaicae superstitionis sunt et quadam
se lege, quae in Orientis partibus lata est, necessitate subeundorum munerum
aestimant defendendos. Itaque hac auctoritate decernimus, ut eadem, si qua est,
lege cessante, quam constat meis partibus esse damnosam (omit Vacillare
... damnosam 12.1.157), omnes, qui quolibet curiae iure
debentur, cuiuscumque superstitionis sint, ad implenda munia teneantur.
W194. CTh 7.22.12 (Stilichoni com. et mag.utr.mil. d. 26 Sept 398 Mediolanum)
Quoniam filii veteranorum ad diversa officia se contulerunt, hac sanctione
praecipimus, ut ab his, qui nunc sunt in officiis occupati, nulli iuniores
repetantur, ac (at Goth.) deinceps post hoc edictum aditum veteranorum
filiis militandi per civilia officia esse praeclusum.
W195. CTh 6.27.12 (Theodoro pr.pr. d. 25 Oct/26 Sept 398/25 Oct 399 Mediolanum)
Agentum in rebus schola nobis maxime necessaria nullo beneficio impetrati
muneris utitur, quo sibi in ordinem splendidissimae curiae praestitam
humanitate licentiam vindicaret (quo sibi in ordine splendidissimae curiae
praestitam immunitatem licet iam vindicare Momm.app?), cum divae
memoriae pater noster isdem (in his Momm.app.) agentibus in rebus
voluerit esse consultum. Magnificentia igitur tua ordinum iudices admonebit, ut
his (in his Momm.app.) lex divae memoriae patris nostri inviolata
servetur.
W196. CTh 10.2.2 (Firmino com.sacr.larg./com.rer.priv. d. 27 Oct/1 Nov 398
Mediolanum) Ne domus ad nostrum patrimonium pertinentes, quae sunt in diversis
urbibus, ex neglegentia nostro aerario afferant detrimentum, omnes licitatione
habita volumus venumdari. Palatinos autem fide probatos ire praecipimus.
Ordinarios quoque iudices tua sublimitas admonebit, ut certa pretiorum fides et
domorum sit iusta in auctione taxatio.
W197. CTh 10.10.22 (same) Divi patris nostri statuta renovantes aeterna lege
sancimus officium palatinum quinquaginta auri libras de suis facultatibus
exigi, si prius allegari divalia rescripta permiserit, quam delator in iudicio
fuerit constitutus.
W198/5/18. CTh 15.1.37 (Theodoro pr.pr. d. 21/30 Dec/1 Jan 398 Mediolanum) Nemo
iudicum in id temeritatis erumpat, ut inconsulta pietate nostra novi aliquid
operis existimet incohandum vel ex diversis operibus aeramen aut marmora vel
quamlibet speciem, quae fuisse in usu vel ornatu probabitur civitatis, eripere
vel alio transferre sine iussu tuae sublimitatis audeat. Etenim si quis contra
fecerit, tribus libris auri multabitur. 1. Similis etiam condemnatio ordines
civitatum manebit, nisi ornamentum genitalis patriae decreti huius auctoritate
defenderint. Horreorum autem vel stabulorum fabricas arbitratu proprio
provinciarum iudices studio laudandae devotionis arripiant.
W199/5/18. CJ 1.24.1 (same) Si quis iudicum accepisse aeneas vel argenteas vel
marmoreas statuas extra imperiale beneficium in administratione positus
detegetur (detegitur C), emolumenta, quae acceperit in ea positus
dignitate, quam polluit, cum extortis titulis vel praesumptis in quadruplum
fisco nostro inferat simulque noverit (nominaverit R) existimationis
suae poenam se subiturum. Nec eos sane a periculo pudoris haberi volumus
immunes, qui adulandi studio aut metu inconstanti ignavia (inconstantis
ignaviae M inconstanti ignaviae Rb) transire quae sunt interdicta
temptaverint.
W200/5/19. CTh 11.1.25 (Minervio com.rer.priv. pp. in programmate Vari VC
vicar. urbis Romae 398 Feb?) Obsistere commodis publicis et statutis
necessitatibus non possunt privilegia dignitatum. Unde ut quisque praedii
emolumenta consequitur, si non evoluto anni spatio intra sex menses omnem, cui
esse constrictus dicitur, reliquorum intulerit cumulum, ad ipsos, qui sunt
domini praedii, exactionem volumus pertinere.
W201/5/20. CJ 11.75.3 (Minervio com.rer.priv. 397-8) Pro tironibus in
corporibus postulatis pretia conferri ex fundis perpetuariis (pecuniariis
O) nostrae rei privatae praecipimus (praecepimus O).
399 THEODORO V C CONS
W202/5/21. CTh 11.30.58 (Theodoro pr.pr. d. 9 Jan/7 June 399 Mediolanum)
Multorum querellis excitati hac lege sancimus, ut, si quis provocatione
interposita suspecti iudicis velit vitare (vitare V
Inst.Na evitare Inst.others) sententiam, in hac
voce liberam habeat potestatem nec timeat contumeliam iudiciorum, cum et ab
ipsa iniuria possit facile provocare, maxime cum a solis tantum praefectis non
sine dispendio causae provocare permissum sit. Sciant igitur cuncti sibi ab
iniuriis et suspectis iudicibus et a capitali supplicio ac fortunarum dispendio
provocationem esse concessam. 1. Quod si quis posthac iudicum appellatione
emissa libellos quoque oblatos (oblatos Goth. ablatos V libello
quoque oblato Momm app.?) audire noluerit, viginti librarum auri
dispendio nultabitur; officium vero eius nisi huic pertinaciter resisterit
atque actis ita contradixerit et, quid iure sit constitutum, ostenderit,
viginti quinque libras auri largitionibus nostris inferre cogetur.
W203/5/22. CTh 12.1.148 = 12.1.140 (Theodoro pr.pr. d. 20 Jan 399/28 Sept 395
Mediolanum) Cum super ordinando sacerdote provinciae publicus esset ex more
tractatus, idem (idem delete Momm.app.) nostra auctoritate
decretum est, ut (omit Cum ... ut 12.1.140) ad
subeunda patriae munera dignissimi et meritis et facultatibus eligantur nec
huiusmodi nominentur (ne tales forte nominentur 12.1.140),
qui functiones debitas (publicas 12.1.140) implere non
possint.
W204/5/23. CTh 13.6.8 (Messalae pr.pr. d. 16 Feb 399 Mediolanum) Hi, qui fundos
naviculariae functioni ascriptos a naviculariis acceperunt quolibet ad se
titulo transeuntes, secundum agri opinionem, quae antiquitus habetur ascripta,
naviculariam functionem suscipere cogantur. Neque eas condiciones sibi
aestiment profuturas, quas venditor minus idoneus in se receperit impositas
ementis arbitrio, hac tamen ratione servata, ut si ad minus idoneum fuerit
translata possessio, etiam auctores transscripti praedii teneantur obnoxii
sitque hoc in promptu, ut damnis fiscalibus primitus ab idoneis consulatur.
ET CETERA.
W205/5/23. CTh 13.5.28 (same) POST ALIA. Provideatur, ut naves
singuli quique naviculariae obnoxii functioni ad necessarium et constitutum
modum exaedificare cogantur, ut onera debita et iusta suscipiant. Qui scient se
de propriis periclitaturos esse fortunis, nisi in his praeparandis debitae
capacitatis summam modumque servaverint.
W206/5/24. CTh 6.27.11 (Hadriano mag.off. d. 16 March 399 Mediolanum)
Consultissima definitione statuimus, ut exsecutionem agentis in rebus
inconsultis nobis nemo mereatur, concessam (concessam Goth. concessum
R) vero quisquam revocare non audeat.
W207/5/25. CTh 12.6.25 (Firmino com.rer.priv. d. 18 March 399 Mediolanum)
Palatinum iubemus procurare officium, ut nullus praepositurae vel cuiuscumque
susceptionis subeat munus, antequam iuxta legem divae memoriae Gratiani et
susceptorum substantiae et fideiussorum facultates diligenti descriptione
collectae ad eiusdem officii notitiam perferantur, cessante responso, quod per
subreptionem in aerarii nostri dispendium elicitum est.
W208/5/26. CTh 11.17.3 (praefectis praetorio et comiti sacrarum largitionum d.
21 March 399/401) Equos canonicos militares (militaris V) dioceseos
Africanae secundum subiectam notitiam singularum provinciarum ex praesenti
duodecima indictione iussimus adaerari, in tribuendis viris clarissimis
comitibus stabuli sportulis in binis solidis pro singulis equis servari
consuetudinem decernentes. Quam formam quotannis observari praecipimus, ut
secundum postulationem Gaudenti viri clarissimi comitis Africae
devotissimo militi septeni solidi pro equis singulis tribuatur.
W209/5/27. CTh 13.11.10 (Messalae pr.pr. d. 5 Apr 399 Mediolanum) Quoniam ex
multis gentibus sequentes Romanam felicitatem se ad nostrum imperium
contulerunt, quibus terrae laeticae administrandae (ministrandae
Momm.app.) sunt, nullus ex his agris aliquid ex nostra
adnotatione mereatur. Et quoniam aliquanti aut amplius quam meruerant
occuparunt aut colludio principalium vel defensorum vel subrepticiis rescriptis
maiorem, quam ratio poscebat, terrarum modum sunt consecuti, inspector idoneus
dirigatur, qui ea revocet, quae aut male sunt tradita aut improbe ab aliquibus
occupata.
W210/5/28. CTh 16.8.14 (Messalae pr.pr. d. 11 Apr 399 Mediolanum)
Superstitionis indignae est, ut archisynagogi sive presbyteri Iudaeorum vel
quos ipsi apostolos vocant, qui ad exigendum aurum atque argentum a patriarcha
certo tempore diriguntur, a singulis synagogis exactam summam atque susceptam
ad eundem reportent. Qua de re (quare Momm.app.) omne, quidquid
considerata temporis ratione confidimus esse collectum, fideliter ad nostrum
dirigatur aerarium: de cetero autem nihil praedicto decernimus esse mittendum.
Noverint igitur populi Iudaeorum removisse nos depraedationis huiusmodi
functionem. Quod si qui (quis E) ab illo depopulatore Iudaeorum ad hoc
officium exactionis fuerint directi, iudicibus offerantur, ita ut tamquam in
legum nostrarum violatores sententia proferatur.
W211/5/29. CTh 15.3.4 (Messalae pr.pr. d. 29 Apr 399 Mediolanum) Dudum quidem
fuerat constitutum, ut illustrium patrimonia dignitatum ab instauratione
itinerum haberentur excepta. Verum propter immensas vastitates viarum certatim
studia cunctorum ad reparationem publici aggeris conducibili devotione volumus
festinare, nulla ad instructum munitionis huiusce dignitate aut privatorum
privilegiorum in (vi Goth.) qualibet (re excusatione considerata licet
Momm.app?) studiosius appetita. Etiam istud adiungimus, ut domos
etiam clementiae nostrae, quas vetusta et innumera ab huius oneris curatione
vindicabant, par condicio et sollicitudo constringat, ita tamen, ut in ceteris
quae vel illustribus vel patrimonio nostro praecedentibus edictis beneficia
fuerant attributa, intemerata permaneant.
W212/5/30. CTh 12.9.3 (Messalae pr.pr. d. 17 May 399 Mediolanum) POST
ALIA. Sciant iudices nihil sibi ex privatae rei canone vel eo, quod ex
isdem titulis exegerint, ad necessitates alias transferre licere, nisi malunt
(malunt V Iust.OIa malint Iust. others)
gravissima severitate suam licentiam coherceri.
W213/5/31. CTh 16.5.35 (Dominatori vicar. Africae d. 17 May 399 Mediolanum)
Noxios Manichaeos execrabilesque eorum conventus, dudum iusta animadversione
damnatos, etiam speciali praeceptione cohiberi decernimus. Quapropter quaesiti
adducantur in publicum ac detestati criminosi congrua et severissima
emendatione resecentur. In eos etiam auctoritatis aculei dirigantur, qui eos
domibus suis damnanda provisione defendent.
W214/5/32. CTh 11.30.55 (Messalae pr.pr. d. 19 May 399/396) In negotiis
civilibus cum nihil sit, quod ante appellationem iudicio principali indigeat,
agnitis partium allegationibus atque pensatis terminari oportet controversias,
non dumtaxat consultatione differri. Neque enim fas est, quod apud infirmum
disceptatorem definiendi constantiam provocantis trepidatio retardavit,
litigatorem sub consultationis ambiguo iugi expectatione pendere.
W215/5/33. CTh 13.1.17 (Ianuarino consular. Numidiae d. 4 June 399 Mediolanum)
A negotiatoribus aurum lustrale dependi non ignoramus et cum ad eos soleat
distributionis cura recurrere, quos necessitas collationis astringit, non
convenit municipes hoc onere subiacere. Sciant igitur de corpore suo, sicut in
omnibus fere civitatibus, mancipes eligere absque ulla aerarii nostri
deminutione (diminutione V), a curialibus alienae functionis
distributione reiecta.
W216/5/34. CTh 14.10.2 (ad populum d. et pp. Roma in foro divi Traiani 6 June
399/7 Apr 397) Usum tzangarum atque bracarum (bracharum V) intra urbem
venerabilem nemini liceat usurpare. Si quis autem contra hanc sanctionem venire
temptaverit, sententia viri illustris praefecti spoliatum
eum omnibus facultatibus tradi in perpetuum exilium praecipimus. ET
CETERA.
W217/5/34. CTh 14.11.1 (same) POST ALIA. Agentes in rebus atque
palatinos aliosque milites inferioris militiae exceptis his, quibus negotium
aliquod aut munus fuerit iniunctum, omni penitus arceri urbis venerabilis
iubemus accessu, ita ut, si quis nostri edicti auctoritatem violare
temptaverit, deportatione plectatur. ET CETERA.
W218/5/34. CTh 14.14.1 (same) POST ALIA. Eos, qui in campo Martio
casas seu tuguria collocare temptaverint, sententia viri illustris
praefecti spoliatos omnibus facultatibus tradi in perpetuum
exilio praecipimus.
W219/5/34. CTh 15.12.3 (same) POST ALIA. Si quos e gladiatorio
ludo ad servitia senatoria transisse constabit, eos in extremas solitudines
amandari (amandari Cuiac. emendari V) decernimus.
W220/5/35. CTh 14.10.3 (Flaviano pr.urb. d. 6 June 399 Brixia) Intra urbem
Romam nemo vel bracis vel tzangis utatur. Quod si quisquam post praeceptum
nostrae clementiae in hac contumacia perduraverit, prout condicio siverit,
cohercitus sacra urbe pelletur. ET CETERA.
W221/5/36. CTh 11.30.59 (Simplicio praes. Tripolitanae d. 12 June 399 Verona)
Nullum ita credimus contumacem, ut appellationem interpositam legibus audeat
recusare. Quam ob rem teneat apparitio veterem disciplinam nec a suggestionibus
necessariis metu eius, cui id tempus paret, retrahatur. XXX autem libras auri
aerario nostro cogetur inferre, qui obiectam provocationem iure neglexerit et
eadem officium, si coniventiam praestet iudici, poena retinebitur.
W222/5/37. CTh 11.1.26 (Vincentio pr.pr. Gall. d. 19 June 399/20 May
Mediolanum) Omni amoto privilegio beneficiorum possessores sublimitas tua
praecipiet universos muneribus astringi, earum scilicet provinciarum, ex quibus
orta querimonia est aut in quibus haec retinendae plebis ratio ascriptioque
servatur. Nullum gratia relevet, nullum iniquae partitionis vexet incommodum,
sed pari omnes sorte teneantur; ita tamen, ut, si ad alterius personam
transferatur praedium, cui certus plebis numerus fuerit ascriptus, venditi
onera novellus possessor compellatur agnoscere, cum plebem constet non tam in
omnibus (add hominibus quam Goth.) praediis ascribendam neque
auferendam ab eo, cui semel posthac (posthac, cui semel
Momm.app.) deputata fuerit. ET CETERA.
W223/5/38. CTh 5.16.29 (d. 27 June 399) ... praeter eas
quarum agit curam officium rei privatae canonis
enfyteutici annonas sacris largitionibus pendantur, illud etiam,
quod his fundis vel iuris rei (res T) publicae praeter
antiquum canonem peraequatio imposuit, privatis largitionibus
inferatur.
W224/5/39. CTh 7.19.1 (Messalae pr.pr. d. 20 July 399) Saturianorum
coniurationem armis sumus, ut oportuit, persecuti. Sed aliquot ex eis (a.e.e.
Momm.app. aliquotiens R) imminentis poenae evitatione ad
diversa semet latibula contulerunt, quorum occultatores huic severitati
sciant se esse subdendos, ut hae possessiones, in quibus latebram
collocaverint, fisci nostri corporibus aggregentur, nisi protinus post edicti
huius auctoritatem poenae ac legibus fuerint restituti. 1. Simili etiam se
condicione retinendum esse cognoscat, si qui e Subafrensibus, qui in
Saturianorum se coniurationem miscuerunt, quempiam praeviderit (crediderit
Goth.) occultandum. Quisquis igitur huiusmodi hominem adversus salubris
decreti auctoritatem existimaverit latebris subtrahendum, sciat sibi cum eo
facinus esse commune, et si eiusmodi personae fuerint, quae multari rerum
amissione non possint, proprii capitis luendum esse supplicio (supplicio
Goth. supplicium R). 2. Nec hi sane poenae se exsortes futuros
esse credant, qui deprehensos in quolibet rure (rure Goth. iure
R) tantorum scelerum machinatores silentio praetermiserint et non statim
sub publica testificatione, quibus in locis inventi fuerint, publicaverint. 3.
Id quoque observandum esse censemus, ut ad ea loca, quae a memoratis latronibus
tenebantur, diligens dirigatur inspector, oblaturus (delaturus
Momm.app.) primitus veteribus dominis, ut, si haec possidere
desiderant, ne (neve R) abductis maereant cultoribus, translatis aliunde
(aliunde Goth. abunde R) familiis rura, quae hucusque infructuosa
apud eosdem perditorum temeritas fecisse videbatur, exerceant, vel certe, si
inconvenientia existimaverint, salva tributorum praestatione ad idoneos
possessores transferant.
W225/5/40. CTh 16.10.17 (Apollodoro procons. Africae d. 20/25/30/19 Aug/Jan/Nov
399 Patavium) Ut profanos ritus iam salubri lege submovemus, ita festos
conventus civium et communem omnium laetitiam (licentiam Cuiac.)
non patimur submoveri. Unde absque ullo sacrificio atque ulla superstitione
damnabili exhiberi (exhibere E) populo voluptates secundum veterem
consuetudinem, iniri (inire E) etiam festa convivia, si quando exigunt
publica vota, decernimus.
W226/5/40. CTh 16.10.18 (same) Aedes illicitis rebus vacuas nostrarum beneficio
sanctionum ne quis conetur evertere. Decernimus enim, ut aedificiorum quidem
sit integer status, si quis vero in (omit in Goth.) sacrificio
fuerit deprehensus, in eum legibus vindicetur (disceptatione habita
Momm.app.), depositis sub officio idolis disceptatione habita
(omit d.h. Momm.app.), quibus etiam nunc paruerit cultum
vanae superstitionis impendi.
W227/5/40. CTh 16.11.1 (same) Quotiens de religione agitur (agetur N),
episcopos convenit agitare (agitare THNCPMS iudicare EGYDO);
ceteras vero causas (ceteris vero causis S), quae ad ordinarios
cognitores vel ad (omit ad L) usum publici (publicum E)
iuris pertinent, legibus oportet audiri.
W228/5/41. CTh 9.35.6 (Messalae/ad Messalam pr.pr. d. 21/16/19/22 Aug/Sept/
20/26/Nov 399) Nihil sibi deflectens a iustitia indignatio cognitorum, nihil
venalis exigentium terror in eas, quae aut innocentiae auctoritate securae aut
principalitatis sunt honore munitae, intellegat licere personas ad inferendas
iniurias corporales. Habeat hanc mercedem laboris multorum munerum (virorum
T) testimoniis commendata devotio. ET CETERA.
W229/5/41. CTh 2.7.3 (same) POST ALIA. De statu ac (de statu
ingenuitatis ac BO i.d.s.atque G) patrimonio litigantibus
(litigantum B) in transmarina etiam dilatione (dilationis PM)
mensuum novem spatia (spatium Hänel) creditur (creduntur O)
posse sufficere. ET CETERA.
W230/5/41. CTh 3.1.8 (same) POST ALIA. Hi (omit hi
PMS), qui imposita fuga munera civitatis provinciarumque destituunt et
ineundos furtim existimant (aestimant NB2) esse contractus, intellegant
sibi nihil (nihil sibi G) haec profutura esse commenta et pretio
emptorem multandum esse quod dederit (dederat NB). ET
CETERA.
W231/5/41. CTh 12.1.161 (same) POST ALIA. Plectibili severitate
eorum fraudibus obviandum est, qui genitalem curiam deserentes ad indebita
officia fraude callidae (callide V) molitionis irrepunt. Et quamvis
provisum fuerat congruae emendationis occursu, quemadmodum isti militiae nomine
et honore suspenso officiis (expect eriperentur Momm.app.)
redderentur, tamen quia hoc callido consilio reppererunt, ut evitatis
provinciae suae finibus, tamquam istorum (his earum V1) tantum
interdictus fuisset accessus, peregrinos expeterent commeatus, ne diutius in
perniciem curiarum latitandi spes et solacium eos impunitatis exacuat, horum
cupiditatibus obviamus, ut ex eorum bonis, qui se vel prosecutioni vel muniis
civitatum interdictae dudum ambitione militiae vel qualibet fraude
subtraxerint, curiis quas deseruerunt consulatur. Itaque si vocati edictis
intra anni metas hi tantum, qui manifestis curiae nexibus illigantur, latere
potius quam redire maluerint nec suffecerint, qui ad vicem eorum munera patriae
post emensum annum, ut ordinis ratio postularit, exsolvant, sciant
interpellatis provinciarum moderatoribus ex facultatibus suis suis curiis quas
destituerunt consulendum. Neque enim de immaturo praeiudicio temporis possunt
brevitatem causari. ET CETERA.
W232/5/41. CJ 1.54.6 (same) Eos, qui ordinario provincias iure moderantur, erga
eorum personas, quos culpa reddit (reddidit C) obnoxios, ultra duarum
unciarum auri multam (summam PLMa) condemnare non patimur. 1.
Proconsularem vero potestatem (proconsulares vero potestates RB), si
multandi necessitas imminebit, senarum unciarum auri summa cohibebit: in qua
forma etiam comes Orientis atque praefectus Augustalis erit. 2. Ceteri vero
spectabiles iudices et qui vice vestra (vestrae libri)
administrationis gubernacula susceperunt (susceperint CR suspenderunt
Pa), ultra tres auri uncias sibi intellegant licentiam denegandam
(denegatam M). 3. Id quoque observandum a moderatore esse censemus, ut
in unius correptione (correctione PLCRM) personae, si ad id continuatio
peccati (peccantis M) impulerit, trinae tantum in annum condemnationis
sub praestituta summa severitas exseratur. 4. Quod si quis (qui PL)
praedictum modum excesserit, huius auctor admissi condemnatio ad dupli
restitutionem, fisco vero (omit vero C) nostro ad inferendam eam
quantitatem, quam multae nomine inflixerit (influxerit R), retinebitur.
5. Nec tamen ad huiusmodi legis moderationem pertinere se credant, qui in
faculatibus aut manubiis, id est depraedationibus concussionibus furtis atque
aliis flagitiis, quae coerceri severius convenit, fuerint deprehensi, scilicet
ut scripta per iudices memoratos, in cuiuslibet fuerit dirigenda dispendium,
sententia proferatur (referatur Cb). 6. Nec putent factu (factum
LM) facile esse (facile factum esse CR), ut aut praecipiti
persuasione condemnent quam culpa non ingravat (gravat Ma), aut
erubescenda varietate iudicii pro arbitrio proprio (proprio arbitrio M)
immutandum esse quod lex (omit lex LRbM) iusserit, nisi
paupertas condemnati hoc (haec M) persuaserit.
Tenure of western quaestor no.5 ends
W233. CTh 16.10.15 (Macrobio vicar. Hispaniarum et Procliano vicar. quinque
provinciarum d. 29 Aug/29/20 Jan 399 Ravenna/Const). Sicut sacrificia
prohibemus, ita volumus publicorum operum ornamenta servari. Ac ne sibi aliqua
auctoritate blandiantur, qui ea conantur evertere, si quod rescriptum, si qua
lex forte praetenditur. Erutae huiusmodi chartae ex eorum manibus ad nostram
scientiam referantur (omit referantur E Cuiac.), si
illicitis evectiones aut suo aut alieno nomine potuerint demonstrare (si qui
fecisse illicitas evectiones aut suo aut alieno nomine potuerint demonstrari
Momm.app.), quas oblatas ad nos mitti decernimus. Qui vero
talibus cursum praebuerint, binas auri libras inferre cogantur.
W234. CTh 9.42.16 (ad Peregrinum com. et proc. divinae domus d. 1 Sept/Dec 399
Altinum) Ex possessionibus Gildonis, quae ad nostrum aerarium sunt devolutae,
canonem omnium titulorum ex integro sollemni more imputata cautione solvi
praecipimus.
W235. CTh 14.15.5 (Messalae pr.pr. d. 4 Sept 399 Altinum) Neminem patimur in
mutando canone urbis Romae nostrae clementiae beneficium postulare.
Ideoque evidenti (add ei Momm.app.) praeceptione
consulentes non solum ea rescripta, quae quoquomodo potuerint impetrari,
suscipi non sinimus, verum etiam illa vacuari, quae praeteritum quoque tempus
elicuit. Ac ne ullus subreptioni patescat aditus, eos, qui posthac commutari
sibi canonem in fraudem venerandae urbis poposcerint, ad duplum retinendos esse
decernimus, ut vetus dispositio suum robur obtineat.
W236. CTh 7.5.1 (Stilichoni com. et mag.utr.mil. d. 13 Sept 399 Mediolanum)
Opinatores, quibus species in diversis provinciis delegantur, ut pretium maiore
taxatione deposcant, contra omnem consuetudinem nullis consistentibus familiis
excoctionem panis efflagitant. Illustris igitur auctoritas tua novam
usurpationem congrua auctoritate percellat, ut, cum opinatores (opinatoribus
species Momm.app.) in provinciis delegantur, vetus consuetudo
servetur.
W237. CTh 12.15.1 (Vincentio pr.pr. d. 13 Sept 399 Mediolanum) Hac auctoritate
sancimus, ut, quicumque centurionum corpus deseruit nullis dignitatum
privilegiis excusatus, debitum munus subire cogatur.
W238. CTh 14.23.1 (Messalae pr.pr et praef. annonae d. 28/29 Sept/27 March
399/400/401 Altinum) Patronos horreorum Portuensium singulis tantum annis
praeesse decernimus anni subreptione cessante, ne umquam veteris erogationis
ratiocinium novis commeatibus (novis commeatibus Goth. nobis
commeantibus V) inseratur. Nec ultra tempus constitutum quispiam sibi
administrationem horreorum Portuensium fraudulenter usurpet, nisi prioris anni
ratiocinio ante deducto in alium annum quasi fidelis iam et idoneus
subrogetur.
W239. CTh 1.15.17 (same) Virum spectabilem Vicarium Africae quem totius
collationis ac transmissionis cura constringit, iudicibus volumus imminere, ut,
quantum singulis quibusque (quibuscumque A) mensibus collatum sit quidve
transmissum, maiore cautione disquirat, in eos procul dubio vindicaturus,
quorum fuerit indicata (dicata A devota Add.) desidia. ET
CETERA.
W240. CTh 14.15.6 (same) Ne deinde facinora impunitate (impunita V)
coalescant, evidenti praeceptione decernimus, ut a vicario ceterisque
iudicibus, quos ex urbicario canone quidquam usurpasse constiterit, in
quadruplum praesumpta poscantur, ita ut duplum iudices (iudices in duplum
W), duplum eorum officia cogantur inferre. Deinceps autem nisi ab
huiusmodi scelere temperetur (temperatur Wa), iudices deportationis
poena retinendos, primates officiorum capitali supplicio subiugandos perpeti
auctoritate sancimus. ET CETERA.
W241. CTh 1.12.7 (same) POST ALIA. Antiquam exigendi
consuetudinem in omni annonario ac superindicto canone (canonis A)
servandam esse censemus, ut submotis omnibus exactoribus, qui de diversis
officiis extra morem nunc usque directi sunt, officium proconsulare postulet,
quod exigere consuevit, nec alienis se partibus impudenter inserat. ET
CETERA.
W242. CTh 11.7.15 (same) POST ALIA. Quoniam plerique callidis
precibus rescripta impetrasse dicuntur, ne a solitis compulsoribus exigantur,
praesenti iussione monemus, ne praetento velut quodam beneficio clementiae
nostrae quicquam in exactione celebranda vetustati et consuetudini derogetur.
W243. CJ 12.58.2 (same?) Praefectus annonae canonem (annonam Ia), qui ad
officum suum pertinet, per compulsores suos exigat, et cum officio suo
retineatur obnoxius, qui (quod Ia) ad implendum canonem devotionis suae
exactionem non ostenderit.
W244. CTh 1.5.12 (Messalae pr.pr. d. 11 Oct 399) Per omnes provincias dioceses
tuae per Africam largitionalium titulorum comitum submotis dispositionibus
magnificentiae tuae huius tituli curam necessitatemque permittimus amotis
palatinis omnibus. Sciant itaque omnes vicarii vel ordinarii iudices ad
se, si dissimulata fuerit exactio, culpam esse referendam.
W245. CTh 10.1.16 (Apollodoro <procons. Africae> d. 20 Nov 399
Mediolanum) Omnium praediorum, quae rei nostrae aggregata sunt, in diversis
speciebus maxima pars passim ab improbis direpta est. Et quamvis secundum iuris
ordinem ea, quae erepta sunt, in quadruplum oportuerit postulari, clementiae
tamen nostrae moderationem secuti decernimus ex eo die, ex quo iussio nostra
fuerit celebrata, cessantibus frustratoribus defensionibus, quibus in exactorum
personam refertur commissa direptio, intra tres menses ea tantum quae
constiterit pervasa restitui. Quod (quod V2 quam V1) si quispiam
ingratus nostro beneficio solutionem distulerit, in dupli poena teneatur
obnoxius. Qua condicione eos quoque volumus astringi, qui in fugam versi esse
dicuntur, ut, nisi intra constitutum tempus quae sunt direpta reddantur, ut
(delete ut Momm.app.) ad modum dupli rei nostrae eorum
praedia vindicentur. Officia (officia Beck officio V) quoque
iudicum diversorum, si non exactores et compulsores, quorum direptio arguitur,
repraesentaverint tempore superius constituto, eadem poena retinebit, ipsis
adversus fugientes actione servata. Iudicum quoque segnitiam in hac parte
gravissima multa feriendam esse censemus.
W246. CTh 9.30.5 (Benigno vicar. urbis Romae d. 1 Dec 399 Mediolanum) Pastores
Valeriae provinciae vel Piceni uti equinis animalibus non (n.u.e.a.
Momm.app.) iubemus. Alioquin, si interdictus usus animalium
vindicetur, conscios usurpationis huius seu dominos vel procuratores
relegationis poena retinebit.
W247. CTh 12.1.162 (same) Ne relictis urbibus plures sese ad corpus
centonariorum transferant, spectabilitas tua, quoscumque et ubicumque latentes
curiis atque collegiis debitos (debitos Goth. debitis V)
approbarit, matura exsecutione restituat, si quidem tot existentibus legibus,
quae occultatores certa fieri poena (ferri poena multari Pith.)
voluerunt, exsecutiones praestare iudices conveniat, non referre.
W248. CTh 6.30.16 (Messalae pr.pr. d. 22 Dec 399 Mediolanum) Salutari
definitione censuimus DXL et VI de (detineri Momm.app.)
officio comitis sacrarum largitionum, trecentos
privatarum, qui tamen nullis sunt (sint Cuiac.) corporibus
obligati; reliquos suis officiis et ordinibus esse reddendos singulis,
tamen ita matriculis retinendos, ut patriae provincia pariter
conscribatur, iudicibus admonendis de numero statuto, ut ceteri ad sua officia
retrahantur nec posthac sub specie militiae intra provinciam possit delitiscere
qui sibi indultum commeatum nec publicam necessitatem docuerit esse mandatam.
Curialem suum municipes vindicent, collegiatum proprium corpus astringat, nec
iudicem suum apparitor quondam desertor evadat. Sibi quisque, iure tamen,
obnoxium exsequatur, adiutoribus quoque, qui matriculas tractant, supplicium
deportationis cum amissione facultatum subeuntibus, si quemquam ultra numerum
praestitutum siverint militare.
W249. CJ 11.71.4 (Minervio com.sacr.larg./com.rer.priv. before 23 Dec 399)
Congruit aequitati, ut veteres possessores fundorum publicorum novis
conductoribus praeferantur, si facta per alios augmenta suscipiant.
W250. CTh 6.30.17 (Longiniano/Longiano com.sacr.larg. d. 23 Dec 399 Mediolanum)
Serenitas nostra salubri sanctione disposuit, ut quingenti quadraginta sex, qui
tamen nullis sunt corporibus obligati, palatini (a te retineantur, reliqui item
palatini Momm.app?) sint, supernumerarii autem, ex quibus
in decedentium locum quos ratio invenerit singuli subrogentur, ad originem
tractis desertoribus: sciente adiutore officii palatini, si qui supra statutum
numerum vel coniventia vel neglegentia eius irrepserit, avaritiam eius
proscriptione omnium facultatum ac deportatione plectendam. Reliquos autem, qui
superflui fuerint, provinciis sine dilatione datis auctoritatibus restitue
(restitue Momm. restituantur R).
W251. CJ 1.51.3 (Messalae pr.pr. d. 27 Dec 399/403 Mediolanum) Consiliarios
iudicum et cancellarios et eos, qui domesticorum funguntur officio, post
depositam administrationem quinquaginta dies in provincia residere praecipimus.
1. Pro confesso autem tenebitur, qui accusatus huiusmodi personam subtraxerit:
eaque in quadruplum restitui iubemus, quae desiderantur ablata, ut duplum
spoliatus accipiat, (add ut R et C) duplum noster fiscus
acquirat.
W252. CTh 15.2.8 (Messalae pr.pr. d. 28 Dec 399 Mediolanum) Ex forma, cui nomen
Augusta est, quae in Campania sumptu publico reparata est, nihil privatim
singulorum usurpatio praesumat neque cuiquam posthac derivandae aquae copia
tribuatur. Si quis autem meatum aquae ausus fuerit avertere, quinque libras
auri aerario nostro inferre cogatur. Quidquid etiam ob eam rescripto fuerit
elicitum vel qualibet arte temptatum, irritum habeatur.
400 STILICHONE V C CONS
Tenure of western quaestor no.6 begins: Hadrianus?
W253/6/1. CTh 7.8.6 (Vincentio pr.pr. d. 8 Jan 400 Mediolanum) Cunctos iudices
scire volumus a praetoriis ordinariorum iudicum his praesentibus abstinendum.
W254/6/2. CTh 13.5.29 (Flaviano pr.urb. pp. 24 Jan 400 in foro Aproniani Roma)
Deprehensae fraudes iure puniuntur. Solidos itaque, quos sublimitas tua eruere
valuit ab his, qui in navicularios praedas egerunt, volumus naviculariorum
commodis reservari. Et ne simpli poena in raptores constituta crescat audacia,
in posterum sancimus, ut, quicumque in rapinis (add his
Momm.app.) fuerit deprehensus, in poenam quadrupli teneatur.
W255/6/3. CTh 7.20.12 (Stilichoni mag.utr.mil. d. 30 Jan 400 Mediolanum)
Plerique testimonialibus fraude quaesitis fiunt veterani, qui milites non
fuerint, nonnulli inter exordia militiae in ipso aetatis flore discedunt.
Quisquis igitur laetus Alamannus Sarmata vagus vel filius veterani aut
cuiuslibet corporis dilectui (dilectui Beck dilectus R) obnoxius
et florentissimis (florentissimis Goth. florentissimus R)
legionibus inserendus testimoniales (testimoniales Momm testimonialem
R) ex protectoribus vel cuiuslibet dignitatis obtinuit vel eas, quae
nonnumquam comitum auctoritate praestantur, ne delitescat, tirociniis
castrensibus imbuatur. 1. Si quis praeterea vel prima stipendia vel nondum, ut
oportebat, impleta missionis colore deseruit, nihil impetrata valeant, nisi
forte quempiam aut defessae (defessae Cuiac. defensae R) aetatis
aut corporis aegritudo aut gloriosorum vulnerum cicatrices causaria vel honesta
missione defendunt, dummodo hos ista non adiuvent, qui aetate solida et integro
corpore haec occuparunt. 2. Et quoniam plurimos vel ante militiam vel post
incohatam vel (nec Goth.) peractam latere obiectu piae religionis
agnovimus, dum se quidam vocabulo clericorum et infaustis defunctorum obsequiis
occupatos non tam observatione cultus quam otii et socordiae amore defendunt,
nulli omnino tali excusari obiectione permittimus, nisi qui aut fractus senio
aut membris debilis aut parvitate deformis indignus consortio virorum fortium
repperitur. 3. Illius quoque sanctionis oportet admoneri, ut, si quis
decurionum primipilariorum collegiatorum civilium apparitionum vel aliorum
necessitatibus irretitus militiae sacramenta durasset, defendi castrensium
stipendiorum excusatione non possit.
W256/6/4. CTh 3.31.1 (Flaviano pr.urb. d. 5 March 400 Mediolanum) POST
ALIA. Excusationem naviculariis tutelae sive curae
hactenus ipsis tribuimus, ut in huiusmodi officiis minoribus sui
tantum corporis obligentur.
W257/6/5. CTh 11.8.2 (Apollodoro procons. Africae d. 14 March 400 Mediolanum)
Quidquid ultra debitum elicitum fuerat, eruatur. Quod provinciae restitui
protinus oportebit.
W258/6/6. CTh 7.1.18 (Stilichoni mag.mil. d. 19 March 400 Mediolanum) Contra
publicam utilitatem nolumus a numeris ad alios numeros milite nostros
transferri. Sciant igitur comites vel duces, quibus regendae militiae cura
commissa est, non solum de comitatensibus ac palatinis numeris ad alios numeros
militem transferri non licere, sed ne de ipsis quidem pseudocomitatensibus
(d.i.q.p Cuiac. i.q. seu de comitatensibus R Iust.)
legionibus seu de ripariensibus castricianis ceterisque cuiquam eorum
transferendi militem copiam adtributam, quia honoris augmentum non ambitione,
sed labore ad unumquemque convenit devenire. Quod si qui contra fecerint, per
singulos milites singulas auri libras a se noverint exigendas.
W259/6/7. CJ 1.40.10 (Limenio com.sacr.larg. d. 27 March 400/401) Nullum
palatinis tibi obsecundantibus cum provincialibus volumus esse commercium: sed
iudices scire debebunt hoc sibi praecipue esse commissum, ut ipsi (ipsa
M) a provincialibus exigant et consueta deposcant, palatinam vero
possessor non horreat, qui non sibi, sed iudicibus atque officiis praeceptus
est imminere.
W260/6/8. CTh 7.18.10 (Vincentio pr.pr. Gall. d. 17 May 400 Mediolanum)
Protectores, qui ad inquisitionem vagorum per provincias diriguntur, nullas in
retinendis fugitivis dumtaxat indigenis iniurias possessoribus parent, quia hoc
illis tantum permittitur, ut desertores veteranorum filios ac vagos et eos,
quos militiae origo consignat, ad dilectum iuniorum provocent.
W261/6/9. CTh 9.26.2 (Pompeiano procons. Africae/pr.urb. d. 31 May/30 June 400
Mediolanum) Nullus omnino principatum ceteraque officia repetere audeat, cum
publicae disciplinae semel gesta sufficiant, ac si quispiam promotorum denuo ad
id munus irrepserit, quod docebitur ante gessisse affectus gravissimis
suppliciis poenam deportationis excipiat, ita ut primates officii, quorum
interest ambientibus obviare, hanc propositam poenam non dubitent.
W262/6/10. CTh 11.30.60 (Pompeiano procons. Africae/pr.pr. d. 1 June 400
Mediolanum) Cum de appellationibus recipiendis necne promulgatarum legum
sufficiat auctoritas atque his, qui rite ab iniusta sententia provocantes
audire noluissent, sit poena proposita, poena etiam officio constituta, sive in
criminalibus sive in civilibus causis fuerit iudicatum, attamen nostro etiam
motu decernimus, ut veterum statuta serventur, quae nullum patimur umquam
impune violare.
W263/6/11. CTh 7.8.7 (Pompeiano procons. Africae d. 8 June/Jan 400 Mediolanum)
Praedia ex Gildonis hostis publici et satellitum eius bonis sociata domui
nostrae ne transeuntes hospitii gratia intrent, decernimus, ut sciant omnes a
possessoribus (possessionibus Goth.) nostris penitus abstinendum,
quinque auri libras multae nomine inferre cogendo, quisquis praedium nostrum
manendi causa importunus intraverit.
W264/6/12. CTh 12.6.26 (Benigno vicar. urb. Romae d. 8 June 400 Mediolanum)
Securitates semel publicatas et gestis lectas vini (binis V)
susceptoribus imputari et coeptam arcae discussionem volumus in apertum
quaesita ratione deduci et omnes publicas securitates quae gestis tenentur a (a
V Iust.KO omit Iust.I) susceptoribus
ferri accepto.
W265/6/13. CTh 13.5.30 (Pompeiano proconsul. Africae d. 15 June 400 Mediolanum)
Venerandae urbis intuitu naviculariis privilegia certa delata sunt, quae
quicumque temerare temptaverit, nostra auctoritate propositam multam lege (lege
multam Momm.app.) inferre cogatur.
W266/6/14. CTh 1.15.15 (ad Vincentium pr.pr. d. 18 June 400 Mediolanum) Virum
spectabilem vicarium septem provinciarum reliqua praeteriti temporis exigere
iubemus, recentia vero debita ordinarios iudices maturare decernimus, quibus
tamen vicarium convenit imminere.
W267/6/15. CTh 12.19.1 (Vincentio pr.pr. Gall. d. 29/28 June/14 July 400
Mediolanum) Destitutae ministeriis civitates splendorem, quo pridem nituerunt,
amiserunt: plurimi si quidem collegiati cultum urbium deserentes agrestem vitam
secuti in secreta sese et devia contulerunt. Sed talis ingenia huiusmodi
auctoritate destruimus, ut, ubicumque terrarum repperti fuerint, ad officia sua
sine ullius nisu exceptionis revocentur. De eorum vero filiis, qui tamen intra
hos proxime quadraginta annos docebuntur fuisse suscepti, haec forma
servabitur, ut inter civitatem et eos, quorum inquilinas vel colonas vel
ancillas duxerint, dividantur, ita ut in ulteriorem gradum missa successio
nullam calumniam perhorrescat. ET CETERA.
W268/6/15. CTh 4.23.1 (same) POST ALIA. Si coloni, quos bona fide
quisque (quisquis E) possedit (possidet HGES), ad alios fugae
vitio transeuntes necessitatem (necessitate PMLQK necessitates G)
condicionis propriae declinare temptaverint, bonae fidei possessori prima
(prima NBOE Iust.U primus XC primum
H?GPMLQSK Iust.KI) oportet et celeri reformatione
succurri, tunc (tum N hanc GtPMLSK) causam originis et
proprietatis agitari (agitare G), non expectatis (spectatis E)
temporibus nec denuntiatione sollemni, quae (omit quae PMLQSK)
locum in his negotiis non habebunt (habuerunt L). ET
CETERA.
W269/6/15. CTh 12.19.2 (same) Actiones publicas privatasque non eadem ratione
concludimus, si quidem statui publico impensius providendum est. Eum igitur,
qui curiae vel collegio vel burgis ceterisque corporibus intra eandem
provinciam per (per Iust. post V) XXX annos, in alia XL sine
interpellatione servierit, neque res dominica neque actio privata continget, si
colonatus quis aut inquilinatus quaestionem movere temptaverit. ET
CETERA.
W270/6/15. CTh 12.19.3 (same) POST ALIA. Manente hoc praecepto
mansuetudinis nostrae, ut is, qui XXX annis docebitur functus officiis neque
ulla umquam interpellatione pulsatus, intra eandem dumtaxat provinciam nihil
calumniae super statu suo a privato neque a rei dominicae actoribus
pertimescat, intra definiti temporis metas si quis docebitur fuisse conventus,
iure legitimo in ordinaria sede pulsabitur, ut illic de statu eius sententia
proferatur. Primates sane ordinum defensoresque civitatum poenae denuntiatione
constringimus, ne passim vagari curiae vel collegii defugas in publica damna
patiantur. Quod si per gratiam tacuisse detegentur, poenam relegationis
excipiant.
W271/6/16. CJ 11.48.13 (Vincentio pr.pr.Gall. d. 29/11 June 400 Mediolanum)
Definimus, ut inter inquilinos colonosve, quorum quantum (quando U) ad
originem pertinet vindicandam indiscreta (indiscrete K) eademque paene
videtur esse condicio, licet sit discrimen in nomine, suscepti liberi vel
utroque vel (omit u.v. U) neutro parente censito statum paternae
condicionis agnoscant. 1. Illud etiam servandum (reservandum U) est, ut,
si quando utriusque fundi idem dominus de possessione referta (refecta
It repleta Iv) cultoribus ad eam colonos quae laborabat (laborat
UIbX) tenuitate transtulerit, idemque fundi ad diversorum iura
dominorum qualibet sorte (forte Ka fronte U fonte I)
transierint, maneat quidem facta translatio, sed ita, ut praedii eius dominus,
a quo coloni probantur fuisse transducti (transducti fuisse U),
translatorum agnationem restituat.
W272/6/17. CTh 12.1.166 (Pompeiano procons. Africae d. 30 June 400 Mediolanum)
Iuxta veterem morem Mecilianus legatus astruxit, ut sacerdotum filii inviti ad
sacerdotium non cogantur. Antiquam igitur consuetudinem laudabilitas tua
praecipiat custodiri, ita ut neque ullus indebite teneatur et tamen (tamen
Pith. Goth. tam V) idonei sacerdotes deesse non possint.
W273/6/17. CTh 13.1.18 (same) Omnes negotiatores lustralem conferre convenit
pensionem. Non solum igitur hi, qui probantur in territoriis sive in
civitatibus exercere commercia, subcumbant aurariae functioni, verum etiam, qui
studentes fenori crescentis in die singulos pecuniae accessione laetantur.
W274/6/18. CTh 16.2.36 (Pompeiano procons. Africae/pr.urb. d. 14 July 400/401
Mediolanum acc. 401 Carthago?) Quicumque catholicae religionis clerici intra
eum modum, unde victus emendi vendendique (vendendive YD) usum lege
praefinitum exercent, ab auraria pensione habeantur immunes. 1. Ab his quoque,
quos a publici laboris actu (auctu YD) et gradus clericatus et, quod non
minus est, sanctior vita defendit, praecipimus temperari. Nec enim ullum eorum,
qui excepti (exceptis E) legibus probabuntur, subiacere patiamur
(patimur YDO patiantur E) iniuriae.
W275/6/19. CTh 11.30.61 (Flaviano pr.urb. d. 19 Aug 400 Brixia) Quotiens vir
spectabilis vicarius venerandae urbis negotium aliquod praemissa inscriptione
cognoscit atque ab eius sententia fuerit provocatum, ad nostram clementiam
referri decernimus. Sin vero huiusmodi examen arripuerit, in quo sine ulla
legis vinculo non tam crimen obicitur quam cuiusdam criminis conflatur invidia
lataque sententia appellatione suspenditur, illustrem sedem tuam editis ex more
apostolis sacra vice audientiam praebere sancimus.
W276/6/20. CTh 6.19.1 (Messalae pr.pr. d. 29 Sept 400 Aquileia) Eos, qui
consularitatis functi sunt dignitate, comitibus Italicianorum et
Gallicianorum (Gallicanorum Momm.app.) iure praeferimus, si
quidem haud exiguus sit titulus meritorum regere et gubernare
provincias.
W277/6/21. CTh 15.2.9 (ad Flavianum pr.urb. d. 8 Nov 400 Mediolanum) Ne quis
Claudiam interruptis formae lateribus atque perfossis elicita (illicita
Goth.) existimet vindicandam. Si quis contra fecerit, earum protinus
aedium et locorum amissione multetur. Officium praeterea, cuius ad
sollicitudinem operis huius custodia pertinebit, hac poena constringimus, ut
tot librarum auri illatione multetur, quot (quod V) uncias Claudiae
nostrae (nostrae Goth. nostra V) coniventia eius usurpatas fuisse
constiterit.
W278/6/22. CTh 8.5.59 (Messalae pr.pr. d. 17/18 Nov 400) Si quispiam
paraveredum aut parangariam non ostensa evectione, quae tamen pro (omit
pro OL) publica facta sit necessitate, praesumpserit, periculo curatoris
(procuratoris S) sive defensoris et (omit et BGb)
principalium (provincialium C1) civitatum ad ordinarium iudicem
dirigatur, singulas libras auri per singulos paraveredos vel parangarias
fisci viribus illaturus. Qua (quia H) in parte si rector provinciae
atque officium eius colludium praebere voluerit, duplum ex suis bonis (bonis
suis G) noverit exigendum.
W279/6/23. CTh 1.5.13 (Messalae pr.pr. d. 27/26/17 Nov/1 Dec 400 Mediolanum)
Iam dudum a provinciis arceri iussimus palatinos, cum omnis exactio ad
diligentiam magnificentiae tuae et virorum spectabilium vicariorum nec non et
(omit et A) ordinariorum iudicum sollicitudinem debeat pertinere:
et nunc eadem confirmantes decernimus, ut, si quis palatinus ex officio viri
illustris comitis sacrarum largitionum per provincias repertus fuerit, qui
exactionem sibi audeat vindicare, ad audientiam viri illustris
comitis sacri aerarii ferro obrutus derigatur (dirigatur A) vel si est
idoneus, curiae vindicetur. Eos sane (sane T vero A) palatinos,
qui a viro illustri comite rei privatae cum publicis litteris
destinantur ad commonitionem iudicis, quo facilius ex praediis rei nostrae
conferantur debitae pensiones, cum summa degere praecipimus disciplina: de
quorum (decorum Ta) nominibus, si temere versati fuerint, ad
sublimitatem tuam referri per ordinarios iudices oportebit (oportet A),
ut in eos severissime vindicetur.
W280/6/23. CTh 2.14.1 (same) Animadvertimus plurimos iniustarum desperatione
causarum potentium titulos et clarissimae (clarissima S) privilegia
dignitatis (potestatis O) his, a quibus in ius vocantur, opponere. Ac ne
in fraudem legum adversariorumque terrorem his nominibus (omnibus L)
abutantur et titulis, qui huiusmodi dolo scientes conivent, afficiendi
(efficiendi E) sunt publicae sententiae nota. Quod si nullum in hac
parte consensum praebuerint, ut libelli aut tituli eorum (quorum E)
nominibus aedibus affigantur alienis, eatenus in eos qui fecerint vindicetur
(vindicentur B), ut affecti plumbo perpetuis metallorum suppliciis
deputentur. Quisquis igitur (add a G) lite pulsatus, cum ipse et
rei sit possessor et iuris et titulum illatae (illatae PML introlatae
NBGOE) sollemniter pulsationis exceperit, contradictoriis libellis
(add possessoris PMLS) aut titulis alterius nomen crediderit
(reddiderit S) inserendum, eius possessionis aut causae (casae
Theoderic. Momm.app.), quam sub hac fraude aut retinere
aut evitare (vitare S evertere O vindicare Theoderic.)
temptaverit, amissione multetur nec repetendae actionis, etiamsi ei (ei
NBGOE vel PMLS) probabilis negotii merita suffragantur
(suffragentur G), habeat facultatem. Eos sane, qui se sponte alienis
litibus (litigiis B) inseri patiuntur, cum his neque proprietas neque
possessio competat, veluti famae suae prodigos et calumniarum redemptores
notari oportebit (oportet NO oportebat G).
W281/6/23. CTh 8.5.60 (same) Animalia publica, dum longe maiore ac periniquo
pretio pabula aestimantur, per mancipes atque apparitores aperte vexantur. Ne
id contingat, sublimitas tua disponat, ut neque pabula mutationibus desint
neque provinciales ultra, quam iustitiae sinit ratio, praegraventur.
W282/6/23. CTh 10.3.5 (same) Aedificia, hortos atque areas (horti atque areae
Momm.app.) aedium publicarum et ea rei publicae loca, quae aut
includuntur moenibus civitatum aut pomeriis sunt conexa, vel (praeter
Momm.app.) ea quae de iure templorum aut per diversos petita aut
aeternabili domui fuerint congregata, vel civitatum territoriis ambiuntur
(praeter ... congregata post ambiuntur Momm.app.), sub
perpetua conductione, salvo dumtaxat canone, quam sub examine habitae
discussionis constitit ascriptum, penes municipes, collegiatos et corporatos
urbium singularum collocata permaneant omni venientis extrinsecus atque occulte
conductionis attemptatione submota. Officia etiam palatina decem librarum auri
multae subiaceant, si cui adversus praecepta huius sanctionis venienti
(venienti Beck veniendi V) aditum assentatione praestiterint.
W283/6/23. CTh 11.26.2 (same) Maximas praedas hoc pacto agi de provincialibus
certum est, ut acceptae (deceptae GvCPMLS) semel (simul
GECPMLS) securitates et regestae polyptychis a discussoribus vel
apparitoribus (a praetoribus N) denuo postulentur, non quod utilitas
publica flagitat, sed ut, si casu est amissa securitas, maior praeda nascatur.
Decernimus itaque, ut, (add si O) quando insertae securitates
ratiociniis publicis continentur (non teneantur H), rursus per iniuriam
non petantur.
W284/6/24. CTh 8.5.61 (Vincentio pr.pr. d. 9 Dec 400 Mediolanum) Macrobium
illicita praesumptione evectiones fecisse constitit, cum necessitas publica non
flagitaret, quique (itaque Momm.app.) multam temeritatis excepit.
Ne autem idem in futurum contingat, sublimitas tua vicarios admonebit atque
eorum officia interminatione proposita, ut ab huiusmodi usurpatione noverint
abstinendum.
W285/6/25. CTh 12.6.27 (Pompeiano proconsul. Africae/pr.urb. d. 31 Dec/May/30
June 400 Mediolanum) Pompeiano suo salutem. Ne fraude susceptorum, dum
subducunt eos, qui apochas scripserunt, denuo soluta poscantur, manifeste
sancimus, ut periculo totius corporis intra ipsam indictionem mutare eos non
liceat, a (a Momm omit V) quibus emissae sunt securitates, nisi
falsitatis arguantur, et plurima improbare non audeant. 1. Item a tabulariis
quadrimenstruos breves publicari iubemus, ut, si isdem relatae securitates
fideliter continent debitum, duplex non teneat exactio. 3. Si autem aliquid a
susceptore vel tabulario fraudis admissum esse possessor deprehendat, nemo
eorum semel in interversione convictus id rursus officium gerat, in quo ante
decoxit, etsi rescriptum nostrum elicitum clandestina supplicatione
detulerit.
W286/6/25. CTh 1.12.8 (same) Pravam licentiam iudicum his cancellis
severitatis includimus, ut, si quis proconsulum (proconsulem Aa) vicem
propriae potestatis in legatum suum velut ingratus nostro beneficio
repraesentaverit (r.v.i.n.b. Momm.app.), triginta librarum auri
illatione multetur eademque condemnatione legatus feriatur. Primates quoque
officii par poena contineat, nisi (add in A et Vesme)
deferentibus illicita et ambientibus obviaverint.
W287/6/25. CTh 8.10.3 (same) Quotiens compulsor arguitur in depraedatione
convictus, non consulta clementia nostra poenam subeat legibus competentem.
W288/6/25. CTh 11.1.28 (same) Veterani terras censibus obligatas, ut
cognovimus, vindicarunt, pro quibus tributum solvere dedignantur. Quoscumque
igitur insertas censibus terras tenere fuerit deprehensum, ilico ad solvenda
tributa compelli praecipimus.
Tenure of western quaestor no.6 ends
401 VINCENTIO ET FRAVITTA/FRAVITO VV CC CONSS
W289. CTh 11.17.2 (Pompeiano procons. Africae d. 13 Feb 401 Mediolanum) Sicut
dudum praeceptum est, quam primum equorum, qui curatoricio nomine flagitantur,
in pretio maturetur exactio, ita ut viceni quidem solidi pro singulis equis a
provincialibus exigantur, septeni vero contubernalibus ministrentur.
W290. CTh 12.6.28 (Pompeiano procons. Africae d. Mediolanum/acc. Carthago 26
Feb 401) Si apochae ad susceptores nomine militum deferantur, nihil ex ea
pecunia intra provinciam tibi creditam prorogetur, quam sub testificatione
gestorum ad instructionem provinciae Numidiae vel Mauretaniae oportet integram
pervenire, ut illic devotissimus miles emolumenta sibi debita ex integro
consequatur. Si quis autem post interdictum mansuetudinis nostrae apochas
putaverit esse deferendas, inaniter eas sciat esse delatas nec in acceptum ei
qui susceperit referendum.
W291. CTh 1.10.6 (Hadriano pr.pr. d. 27 Feb 401 Mediolanum) In exactionibus
largitionalibus titulorum iuxta veterem consuetudinem palatinorum iudicibus
incumbat instantia: ad hoc enim tantum videntur emitti, ut rectoribus
vigilanter immineant. ET CETERA.
W292. CJ 10.16.11 (same) Iudices, quos circa profliganda aerarii nostri
compendia neglegentes ac desides fuisse constiterit, omnia quae in (omit
in Ia) administratione positi perceperunt (perceperint O)
emolumenta reddere compellantur.
W293. CTh 1.10.7 (Limenio com.sacr.larg. d. 27 Feb 401 Mediolanum) Observandum
esse censemus, ut bini in singulis indictionibus per singulas provincias
palatini dirigantur, ita ut singularum librarum auri adiutores per singulos
multa constringat, si legis nostrae definitiones neglexerint (neglexerint
Clossius exigerint A) vel minus idoneos destinaverint. Quibus
haec cura debet esse praecipua, ut periculo proprio notoriis (notoriis
Momm notariis A Iust.) destinatis super neglegentia
(neglegentiam A Iust.C) iudicum, si ita res exegerit,
conquerantur, ne (nec A) eorum sit impunita desidia. Iudices quoque de
eorum nominibus referre convenit, quos commodis propriis magis quam
utilitatibus publicis studere praeviderint (praeviderint A
Iust.M providerint Iust.C): breves etiam
quadrimenstruos ad officium palatinum noverint dirigendos aurumque exactum ad
sacras largitiones sine ulla dilatione mittatur.
W294. CTh 8.2.5 (Hadriano pr.pr. d. 25/30/24 March 401 Mediolanum) Generali
lege sancimus, ut, sive solidis provinciis sive singulis civitatibus necessarii
(add si BG) fuerint tabularii, liberi homines ordinentur neque
ulli deinceps ad hoc officium patescat aditus, qui sit obnoxius servituti
(servitutis BG). Sed et si quis dominorum servum suum (omit suum
O) sive colonum chartas publicas agere permiserit - consensum (consensu
PML) enim non ignorantiam (ignorantia PML) volumus obligari -
ipsum quidem, in (omit in O) quantum interfuerit publicae
utilitati, pro ratiociniis (utilitatis rationi O), quae servo sive
colono agente tractata sunt, obnoxium attineri (detineri G), servum
autem competentibus affectum verberibus fisco addici. In praeteritum (perpetuum
E) quoque decernimus cura dominorum praesentari eos, qui ratiocinia
tractaverint (tractaverunt La), quorum interfuit ab initio providere, ne
publicis actibus (actionibus G) privata servitia immiscerentur
(miscerentur Ha), ut temporis sui quisque rationem positus in quaestione
depromat.
W295. CTh 11.5.1 (Pompeiano procons. Africae d. 28 March 401) Id tantum, quod
est necessarium intra Africam militibus consistentibus, provincialibus iubemus
indici ac iuxta matricularum fidem quod exigit ratio postulari, ita ut, si quid
erogantibus redundarit in speciebus diversis vel praebitione vecturisque, id
futurae indictioni collationique proficiat.
W296. CTh 7.4.26 (provincialibus provinciae proconsularis d. 31 March 401
Mediolanum) Opinatoribus nullum sit cum provinciali commercium, ita ut a
iudicibus vel officio provinciali omnis summa debiti postuletur intra anni
spatium conferenda.
W297. CTh 8.5.63 (same) Quoniam multos perspeximus illicita praesumptione
paraveredos vel parangarias postulare, hac lege sancimus, ut nulli deinceps
usurpandi licentia concedatur nisi in causa publica vel manifestis evectionibus
destinato. Si quis contra fecerit, una libra auri multetur. ET
CETERA.
W298. CTh 11.1.29 (same) Perpensa cura statuimus, ut non amplius vobis aliquid
extra ordinem indicetur, quam rei annonariae necessitas ac devotio postularit.
Si quid vero de eodem modo diversarum specierum potuerit redundare, futurae
iussimus illationi proficere, scilicet ut in locis propriis collata frumenta
possessor ... dependat ut vicenis solidis, qui in praeteritum pro equis
curatoriciis petebantur, duo (bini Momm.app.) solidi detrahantur,
ita ut proconsularis (add e.g. se provinciae possessor,
item Momm.app.) Numidiae cognoscat octones et denos solidos pro
singulis equis debere persolvere, Byzaceni etiam Tripolitanique cognoscant
quinos denos pro singulis equis se debere praestare, sportularum autem nomine,
quae comiti sacrae stabuli praestabantur, nihil penitus inferendum.
W299. CTh 6.2.22 (Patronio com.sacr.larg. pp. 28 Apr/26 Feb 401 Mediolanum) A
collatione glebalis auri vel i ....n ... ii tituli ne (vel * tituli ne
Cuiac. vel i ... Pith vel solidorum VII tituli Seeck)
domum quidem nostram immunem ... ( ... Pith. omit
Cuiac.) esse praecipimus.
W300. CTh 11.28.3 (Andromacho pr.urb. d. 25 June 401 Mediolanum) Omnium
titulorum, sive qui ad illustres viros praefectos praetorio sive qui ad
largitiones nostras pertinent, usque in consulatum primum clementiae nostrae,
id est usque indictionem quintam decimam, quae proxima fuerit (fuit
Goth.), reliqua universa concedimus. Atque ut ipsa memoria reliquorum
intercidat, chartas omnes, sive quas tabularii civitatum sive officia iudicum
sive officium palatinum sive discussores habent, quibus tamen eius temporis et
debitorum nomina et debita continentur, undique in medium congregatas palam
flammis iubemus aboleri. Post consultatum vero mansuetudinis nostrae (primum
Momm.app.), id est a prima indictione in consulatum Olybrii e
Probini, omnium reliquorum exactionem suspendi oportere censemus, donec
admoniti ordinarii iudices nominatorios breves absque ulla conscriptos fraude
transmittant, quibus aperte liqueat, quae penes minuscularios, quae penes
curiales debita, quae etiam (etiam Goth. tam V) in defectis domibus
habeantur, his enim praecipue consulendum est, qui iusto remedio indigent.
Noverint igitur officia ad se omne dispendium rediturum, si occultatis idoneis
in eorum locum faeneos defectosve subiecerint. Ex consulatu sane Olybrii et
Probini, id est ex nona indictione in praesentem diem adcelerari solutionem
omnium conveniet debitorum. Eos etiam qui personalibus debitis sacro aerario
tenentur astricti, id est conductores diversorum portuum ac vectigalium,
volumus esse securos. Publicani etiam et telonarii, praepositi thesaurorum
atque bafiorum, procuratores gynaecariorum ac monetariorum ceterique, quos
omnes in chartis suis officium palatinum sine ullo aetatis fine custodit,
decernimus, ut, quaecumque per eos debita contracta sunt, submoveantur. Ab
heredibus etiam memoratorum exactionis atrocitas conquiescat.
W301. CTh 15.1.41 (Hadriano pr.pr. d. 4 July 401 Mediolanum) Omnia aedificia
publica sive iuris templorum intra muros posita vel etiam muris cohaerentia,
quae tamen nullis censibus patuerit obligata, curiales et collegiati submotis
competitoribus teneant atque custodiant, suarum non immemores fortunarum, ita
ut eos nullus penitus inquietet, qui alienum locum publicum aut per sacram
adnotationem meruerit aut in areis vacantibus, quae nullum usum civitatibus
ornatumque praeberent, insinuata auctoritate rescripti propriis sumptibus
aedificaverit. Si qua vero super huiusmodi locis fuerit orta dubitatio, non
aliquid municipes sive collegiatos volumus sponte praesumere, sed a rectore
provinciae ortam dirimi quaestionem vel sublimem consuli praefecturam, si
iudicandi exegerit difficultas. Palatina sane officia ab his locis abstinere
oportet nec praebendae instructionis gratia cuique subripiendi (subrependi
Momm.app.) aditum reserari, cum si quando a quopiam vacans locus
aut area postulatur, consultius ad ordinarios iudices nostri mittantur affatus,
ut, si neque usui (usui Tilius sui V) neque ornatui civitatis
adcommodum videtur esse quod poscitur, periculo ordinis et provincialis officii
absque ullius gratiae colludio competitori sub gestorum testificatione
tradantur. Pensiones autem, quae deinceps sublatae a competitoribus fuerint,
rationabiliter impositas reparationi iubemus proficere civitatis, exceptis
(exceptis Goth. omit V) videlicet pensionibus praeteriti
temporis, quae iam sollemniter sacro privatoque debentur aerario.
W302. CTh 9.42.18 (Bathanario com. Africae d. 13 July 401 Mediolanum)
Macharidus proscriptus plurima rerum penes diversos reliquit, sicut quaestio
habita patefecit. Ut quisque igitur aliquid ex eius facultatibus retinet, si
intra duos menses spontanea restituat voluntate, sciat se ad veniam pertinere,
si quae susceperat fideliter repraesentet, alioquin patrimonio suo fisco
sociato poenam se deportationis noverit subiturum.
W303. CTh 11.7.16 (Hadriano pr.pr. d. 13/12 July 401 Mediolanum) Missi
opinatores cum delegatoriis iudicibus eorumque officiis insistant, ut intra
anni metas id quod debetur accipiant; nihil his sit cum possessore commune, cui
non militem, sed exactorem, si sit obnoxius, convenit imminere. Iudices itaque,
qui provinciales passi fuerint opinatoribus delegari, eiusdem quantitatis
duplex poena retinebit, et apparitores ex quolibet officio sententiam
deportationis excipient, si per semet exigendos voluerint delegare militibus,
et curiales temporale manebit exilium, si eos, quos sollemntier exigere
consuerunt, opinatoribus putaverint esse tradendos; cum iudicem oportet
inquirere debitores, tabularios fideliter prodere nomina dominorum, apparitores
sive curiales consuetudine servata regionum convictis debitoribus imminere, ut
perceptis congruis emolumentis opinatores impleto anno ad proprios numeros
valeant remeare. Qui si ultra annum protracti fuerint, iudices (iudices fuerint
V) et officia absque ulla mora de proprio cogentur exsolvere militibus
quod debetur, ipsis adversus obnoxios repetitione servata. Quod si ad nos
aliqua de retentis opinatoribus querella pervenerit, in duplum ab his protinus
exigetur, ut partem debitam miles, reliquum fiscus accipiat. Iudicibus quoque
eorumque (eorumque V Iust.OI eorum Iust.K)
officiis eatenus subvenimus, ut in contumaces debitores cuiuslibet dignitatis
auctoritatem suam exerant ac, si impudenter solutio differatur, actores
procuratores eorumque praedia persequantur, de eorum quoque nominibus ad
nostram scientiam relaturi.
W304. CTh 1.15.16 (Vigilio vicar. Hispaniarum d. 10 Sept 401 Mediolanum) Nullum
penitus honoratorum publica salutatione sine chlamydis indumento vicariam
potestatem adire oportet. Officium itaque decem librarum auri multa tenebitur,
si quis contra statuta violare temptaverit.
|
